Books / Shakta Upanishads Trans Adyar 1

1. Shakta Upanishads Trans Adyar 1

Page 1

L.B.S. National Academy of Administration

12819

294.59218

UPA

Page 3

The Adyar Library

Page 4

Adyar Library

Page 6

Adyar Library

1950

Adyar Library

Adyar Library

Page 8

Adyar Library

C—b

Page 12

चतुर्थोपनिषत्

मृत्युञ्जयोपदेशः

४२

ज्ञानविज्ञानार्थनिरूपणम्

८३

भगवतीदर्शनसाधनमन्त्रः

८४

पञ्चमोपनिषत्

निर्विशेषब्रह्मजिज्ञासा

८६

परमात्मनिरूपणम्

८७

मनो निरोधः

८७

ब्रह्मज्ञानाद्ब्रह्मभावप्राप्तिः

८८

सविशेषब्रह्मानुसन्धाननिर्विशेषब्रह्माधिगमः

८८

निरुपाधिकात्मदर्शनम्

८९

शब्दब्रह्माद्यानात् परब्रह्माधिगमः

९०

परमात्मदर्शनम्

९०

श्रीकामराजविद्यामहिमा

९१

३. देव्युपनिषत्

विच्छक्ते सर्वात्मकूपेण ब्रह्मत्वम्

९३

चिच्छक्ते सर्वकारकत्वम्

९८

देवकृतदेवस्तुतिः

९९

आदिविद्योद्वारः

९५

आदिविद्यामहिमा

९६

भुवनेश्येकाक्षरीमन्त्रः

९७

महाचण्डी नवाक्षरविद्या

९८

विद्याजपस्तुतिः

९९

Page 17

GOVT. ORIENTAL LIBRARY MADRAS

30565

R.T.179.3

सरकारी प्राच्य पुस्तकालय मद्रास

३०५६५

आर.टी.179.3

Page 18

INDIANA UNIVERSITY LIBRARY

29432

891.29

Sa53T

Page 19

INDOLOGY LIBRARY

29547

891.28

T644

Page 20

Indira Gandhi National Centre for the Arts, New Delhi

49986

181.45/Tri

M. 49986

Page 21

Indraprastha Bharatiya Vidya Bhavan Library

29403

891.43

Pra/Tri

Page 22

INDOLOGY LIBRARY

31586

891.23

Pra

Page 23

INDOLOGY LIBRARY

24923

891.23

K4G

त्रिपुरोपनिषत्

मोक्षुमिच्छासि चेद्रहन् कामोपासनं त्यज ।

निष्कामाश्रितधीवृत्या मामुपास्य विमोक्ष्यसे ॥

इति स्मृते: । त्रैवर्णिकेन निष्कामबुद्धया वाममार्गांचारोडपि चित्तशुद्धिप्राप्यज्ञानहेतुरिति चेत्, परधर्मत्वात् । न हि परधर्माचरणं कृत्या य: कोडपि स्वातिरिक्तभ्रमतो मोक्षं पारयति परधर्मानुष्ठानस्यानर्थहेतुत्वादित्यत्र—

श्रेयान् स्वधर्मो विगुण: परधर्मात् स्वनुष्ठितात् ।

स्वधर्मे निधनं श्रेय: परधर्मो भयावह: ॥

इति स्मृते: । त्रैवर्णिकैरपि चित्तशुद्ध्यर्थे इच्छकत्वे उपासना कर्तव्याेति चेत्, सत्यं दक्षिणाचारेण कर्तव्यम् । त्रैवर्णिकानां निष्कामधिया दक्षिणमार्गाचरणं कर्तव्यमित्यत्र—“ निष्कामानामेव श्रीविद्यासिद्धि: न कदाडपि सकामानाम्”

इत्यादिश्रुते: ॥ ११ ॥

अधमाधिकारिणामनुष्ठान तत्फलं च

परिस्रतं झषमाजं पलं च भक्तानि 'योनी: सुपरिष्कृताश्व ।

निवेद्यनं देवतायै महत्वै स्वात्मीकृते सुकृते सिद्धिमेति ॥ १२ ॥

सृणयेव सिता य विश्व² चर्षणि: पाशोनैव प्रतिनध्यात्यभीकान् ।

इशुभि: पश्वभिर्वनुषा च विद्धत्वादिशक्तिररुणा विश्वजन्या ॥ १३ ॥

शूद्रादीनां निर्विद्यत्वेन स्वच्छन्दाचारात्वात्, “तूर्ण्णी शूद्रमजनयत् ।

तस्माच्छूद्रो निविद्योडभवत्” इति श्रुत्यनुरोधेन शूद्रा निर्विद्य: सन्तु स्वच्छन्दचारो भूत्या वामाचारानुकूलद्रव्यसेवी भवति । स्वशरीरभोगायेदं मध्वादिसेवनमियपेक्षया देवताडडराधनधियाचारस्य वरत्वात् । एवमनुगता शूद्र: स्वभावानुरोधेन सिद्धिमेतीत्याह— परिस्रतमिति । परिस्रतं यथावत् संस्कृतं झषमाजं पलं, च-

शब्दान्मयादिगृह्यते, भक्तानि अन्यानि योनिरिति स्पष्टमवगम्यते । एवं

¹योनी:—उ, मु.

²चर्षणि:—उ ९.

Page 24

INDOLOGY LIBRARY

34768

891.23

Pra/Tri

Page 25

INDOLOGY LIBRARY

29823

891.22

Pra

Page 28

INDOLOGY LIBRARY

34963

891.29

T644

Page 29

INDOLOGY LIBRARY

25228

891.23Pra

M7754

Page 30

INDOLOGY LIBRARY

29574

891.22

Pra/Tri

Page 32

INDOLOGY LIBRARY

31574

891.23

T532T

Page 33

INDOLOGY LIBRARY

25685

891.23

Pra

प्रथमोपनिषत्

कामकूटस्थ गायत्र्या समन्वय:

अथ तु परं कामकलाभूतं कामकूटमाहुः । तनु मितितुवरेण्य-मित्यादिद्वात्रिंशदक्षर्रीं पठित्वा तदिति परमात्मा मदाशिवोऽत्रौडत्रं विमलं निहपाविनादात्म्यप्रतिपादनेन हकाराक्षरं शिररूपं अनत्तरमक्षरं व्यालिख्यन इति नत्परागत्यावृत्तिमादाय शक्तिद्वयंगति ॥ १६ ॥

तत् स्ववितुरिति पूर्वेणाष्टवना सूर्यादिशब्द्रिकां व्यालिख्य मूलादिद्वादशरनघं साक्षरमद्वितीयमाचक्षत इत्याह भगवतं देवं शिवशक्त्यात्मकमेवोदितम् ॥ १७ ॥

शिवोऽयं परमं देवं शक्तिरेपातु जीवना । सूर्याचन्द्रमसोयंगाद्वैमसत्तदपद्मदुर्यते ॥ १८ ॥

तम्मादुद्भूतें कामः कामान् कामः परः शिवः । काणोऽयं कामदेवोऽयं वरेण्यं वर्गं उच्यते ॥ १९ ॥

तत् मितितुवरेण्यं वर्गो देवः क्षीरं सेतनीयमक्षरं ममदुद्ग्रमक्षरं परमात्मजीवात्मनोर्योर्गत् तदिति स्पष्टमक्षरं तृतीयं ह इति तदेव मदाशिव एत् निष्कलमसो व्यो देवोडनत्यमक्षरं व्याक्रियतं परमं पदम् ॥ २० ॥

धीति धारणं विद्यते जडत्वधारणं महीतीति लकारः शिवाद्ध-स्तात्तु लकारार्थः स्पष्टमन्त्यमक्षरं परमं चैतन्यं धियो यो नः प्रचोदयात् ॥ २१ ॥

परो रजसेडमावदोमित्येवं कूटं कामकलास्स्लयं षडधन्रपरिवर्तको वैषणवं परमं धामैति भगवांश्चैतस्माद् एवं वेद ॥ २२ ॥

निरक्षरं—अ अ १, अ २, क, खु.

सेतनीय—उ.

निष्कलोऽथ—क. निष्कलमसो ह्याथो—उ.

Page 34

INDOLOGY LIBRARY

35964

891.22

Tri

Page 35

INDOLOGY LIBRARY

30543

891.23Pra

M633p

Page 36

INDOLOGY LIBRARY

34073

891.23

T532T

Page 37

पूर्वस्या एव विद्याया यद्वाग्भवकूटं तेनैक मानव्या चान्द्रीं कौबेरीं विद्यामाचक्षते

मदनाधः शिवं वाग्भवम्, तदूद्र्ध्वं कामकलामयम्, शक्त्युद्र्ध्वं शाक्तमिति मानवी विद्या त्रिधा भामति

शिव शाक्यार्हयं वाग्भवं तदेवाधः शिवशाक्त्यार्ह्यमन्यत्ततीयं चेयं चान्द्री विद्या पञ्चमे धामनि ध्येयेयम्

चान्द्री कामाधः शिवाद्यकामा सैव कौबेरी षष्ठे धामनि व्याचक्षत इति य एवं वेद

हितवेकारं तुरीयस्वरं सर्वादौ सूर्याचन्द्रमसकेन कामेश्वर्य्यैवाग-स्त्यसंज्ञा सप्तमे धामनि

तृतीयमेकस्या एवं पूर्वोक्ताया: कामादयं द्विषाडधः कं मदनकलाड्यं शक्तिबीजं वाग्भवायां तयोर्ध्वावशिरसकं कृत्वा नन्दि-विद्येयमष्ठमे धामनि

वाग्भवमागस्त्यं वागर्थकलामयं कामकलाडिभं सकलमाया-शक्ति: प्रकाशी विद्येयं नत्रे धामनि

पुनरागस्त्यं वाग्भवं शक्तिमन्मथशिवशक्तिमन्मथोर्वीमाया-कामकलालयं चन्द्रसूयनिड्ढ्रूजटिमहिमाय तृतीय षण्मुखस्त्रीय विद्या दशमे धामनि

विद्याप्रकाशितया भूय एवंागस्त्यविद्यां पठित्वा भूय एवेमामन्त्यमायां परमशिवविद्येयमेकादशे धामनि

शान्तमिति—उ. शक्त्यामकं—अ १, अ २. शिवाद्या—उ.

Page 38

INDOLOGY LIBRARY

13372

891.29

T532T

केन्द्रीय सचिवालय पुस्तकालय

13372

891.29

T532T

Page 39

INDOLOGY LIBRARY

3469

891.23Pra

PRA

प्रथमोपनिषत्

३४

त्यत्र—हित्वेकारमिति । कादिविद्याडलङ्कारतुरीयस्वरमीकारं हित्वा सर्वांदौ सर्वखण्डादौं हसैति सूर्यांचन्द्रमस्कैन संयोजितं यदि खण्डत्रयं तदा कामेश्वर्यै तुष्टि-

करं भवति । यद्वा—पञ्चुपासकस्य स्वेप्सितकामेश्वरी निरविधिकेशर्यै च कामेश्वर्यैं भवत इत्यगस्येन योपासिता मेयं अगस्त्यसंज्ञा वियोच्यते, सा सप्तमे धामनि समाष्टिजग्रिप्रपञ्चारोपाधारे विराज तदभेदेन ध्येयेत्यर्थ: ॥ ३४ ॥

केय नान्दी-विधेयत्र—तृतीयमिति । या पूर्वोक्तागस्त्यविद्या एनस्र्या अध: पूर्वं दृशा कामादयं मदनकलाडयं हहैति मिति शक्तिवीजं केति वाग्भवायं तयो: सकारकारयो: अर्थावशिष्कं प्लुतोच्चारणमवाधमात्रामस्तकं कृतवा येयं नन्दिनोपासिता सेयं नन्दिविद्या अग्स्र्मे धामनि समाष्टिस्वप्रपञ्चारोपाधारसूत्रात्मनि तदभेदेन चिन्त्येयमित्यर्थ: ॥ ३४ ॥

प्रभाकरी विद्या कीटशोत्यत्र—वाग्भवमिति । आदौ वाग्भवकूटं कादि तत आगस्त्यं अगस्त्यविद्याकात्स्र्य वागर्थ-कलामयं शिवशक्त्यात्मकं कामकलाडभिथं हादि सकलमायाशक्ति: शक्ति-कूटं चैकीकृत्य या प्रभाकरेण सूर्यंणैवमुपासिता सेयं प्रभाकरी विद्या नवमे धामनि समाधिस्वापप्रपञ्चारोपाधारवीजेश्वरात्मनि तदभेदेन ध्येयेत्यर्थ: ॥ ३५ ॥

षण्मुखी विद्या कीटशोत्यत्र—पुनरगास्त्यमिति । वाग्भवं कादि, हीमिति शक्तिवीजं, कीमिति मन्त्रमवीजं, हंस इति शिवशक्तिवीजे, पुनर्मन्थमथवीजं कीमिति, लमित्युर्वीवीजं, हीमिति मायावीजं, कामकलाडलयं हार्दिष्ठड्करं, सोडहमिति चन्द्रसूर्यवीजे, कीमित्यानङ्गवीजं, हमिति घूर्जटिवीजं, स इति महिमावीजं, पुन: तृतीयं हंस: सोडहं हंस: इति, एवं षण्मुखेनोपासिता

विद्या दृशमे धामनि व्यष्टिसमष्टघात्मकजार्त्र्प्रपञ्चापवादाधिकारण ओतृचैतन्ये तदभेदेन भावयेदित्यर्थ: ॥ ३६ ॥ परमशिवविद्या कीटशोत्यत्र—विद्येति । पूर्वोक्तषण्मुखीविद्याप्रकाशितया षण्मुखीविद्यात्वेन या प्रकाशिता तया साकं भूय एक आगस्त्यविद्यां पठित्वा भूय एवेमन्त्यमायां अन्त्यमां तुरीयहुपिणीमधिष्ठाय य: शिव: सर्वसाक्षी भवति सेयं परमशिवविद्या,

षण्मुख्यगस्त्यविद्याद्वयै मिलितं चेत् परमशिवविद्या भवति, सेमेकादशे धामनि समाधिस्वप्रपप्रपञ्चापवादाधिकारणेऽनुज्ञात्र्चैतन्ये तदभेदेन भावनीये-

Page 40

INDOLOGY LIBRARY

31103

891.218/Tri

T7324

Page 41

INDIAN INSTITUTE OF ADVANCED STUDY

22833

294.592 Kul

Pra

Page 42

INDOLOGY LIBRARY

29613

891.29

T532T

Page 43

Indira Gandhi National Centre for the Arts, New Delhi

14958

181.45

H.228

Page 46

INDOLOGY LIBRARY

26673

891.23

J.D./Tri

Page 47

Indira Gandhi National Centre for the Arts, New Delhi

53493

181.45 DRI

DRI;53493

Page 48

INDOLOGY LIBRARY

31173

891.22

T532T

Page 49

INDOLOGY LIBRARY

31173

891.23

D2H

Page 50

INDOLOGY LIBRARY

3908

891.23

T532T

Page 52

INDOLOGY LIBRARY

15666

891.23

T532T

त्रिपुरातापिन्युपनिषत्

नवमं चक्रनायकं सर्वानन्दमयं चक्रं भवति सकामेश्वयादि-त्रिकं भवति सातिरहस्यं भवति महात्रिपुरसुन्दर्यादिविशिष्टं भवति योनिमुद्रया जुष्टं भवति ॥ ३१ ॥

संक्रामन्ति वै सर्वाणि छन्दांसि चक्राराणि तदेव चक्रं श्रीचक्रम् ॥ ३२ ॥

बिन्दुस्थानमारभ्य भूपुरान्तं सृष्टिचक्रं प्रकटयित्वाडथ नवात्मकमिति । तत्रादौ प्रथममिति । ब्रह्मादिसमात्रष्टकं भवति ॥ २३ ॥ द्वितीयावरणात्मकद्वितीयचक्रेयत्तामाह---द्वितीयमिति ॥ २४-२६ ॥ सकलकौलं सर्वाधिष्ठानं भवति ॥ २७ ॥ सनिगर्भं भवति अन्तरालरहितमित्यर्थः ॥ २८-२९ ॥ पाशाङ्कुशादिसायुधचतुष्टयं भवति ॥ ३०-३१ ॥ एवं नवचकलक्षणमुक्तं, छन्दांस्येवात्राराणि भूत्या वर्तन्त्त इत्याह---संक्रामन्तीति । यदेवं निष्पन्नं तदेव चक्रं श्रीचक्रम् ॥ ३२ ॥

श्रीचक्रे महात्रिपुरसुन्दरीपूजा

तस्य नाम्यामग्रिमण्डले सूर्याचन्द्रमसौ तत्रोंकारपीठं पूजयित्वा तत्राक्षरं बिन्दुरूपं तदन्तर्गतङ्योमरूपिणीं विद्यां परमां स्मृत्वा महात्रिपुरसुन्दरीमावाह्या क्षीरेṇा स्थापिते देवी चन्दनेन विलेपिते । बिल्वपत्रार्चिते देवी दुर्गेऽहं शरणं गतः ॥

इत्येकयर्चा प्रारध्य मायालक्ष्मीमन्त्रेण पूजयेदिति भगवानब्रवीत्॥ ३३॥

बिन्दुरूपं ईश्वरस्वरूपं तदन्तर्गतङ्योमरूपिणीं चित्सामान्यात्मिकां विद्याम् । अनেন मन्त्रेण देव्या ध्यात्वा पूजयेदित्याह---क्षीरेṇेति । सदाशिवो भगवान् ॥ ३३ ॥

Page 53

Adyar Library

25060

294.592

Y65

Page 55

Indira Gandhi National Centre for the Arts, New Delhi

47959

891.43

SHA/H

Page 56

INDOLOGY LIBRARY

34985

891.28

T532T

Page 60

INDOLOGY LIBRARY

29875

891.23

T532T

Page 63

Indira Gandhi National Centre for the Arts, New Delhi

14953

181.4Pra

P7274

Page 67

Indira Gandhi National Centre for the Arts, New Delhi

4678

181.45Pra

PRA

Page 69

INDOLOGY LIBRARY

31546

891.28

De.92

इंडोलोजी पुस्तकालय

३१५४६

८९१.२८

De.92

Page 70

INDOLOGY LIBRARY

34073

891.23

DAN

Page 71

INDOLOGY LIBRARY

29493

891.23

D515d

Page 72

INDOLOGY LIBRARY

33413

891.682

D4487

Page 73

Indraprastha Bharatiya Vidya Bhavan

31156

294.5

Dhv

Indraprastha Bharatiya Vidya Bhavan

31156

294.5

Dhv

Indraprastha Bharatiya Vidya Bhavan

31156

294.5

Dhv

Indraprastha Bharatiya Vidya Bhavan

31156

294.5

Dhv

Page 74

Devyupanisat

Page 77

INDOLOGY LIBRARY

3356

891.28

Bah

Page 79

INDIAN PHILOSOPHICAL CONGRESS LIBRARY

17330

181.48

BAM/V

Page 80

INDOLOGY LIBRARY

12435

891.28

Bah

Page 81

INDIAN PHILOSOPHICAL CONGRESS RANCHO

3163

181.42

BHA/B

INDIAN PHILOSOPHICAL CONGRESS RANCHO

3163

181.42

BHA/B

INDIAN PHILOSOPHICAL CONGRESS RANCHO

3163

181.42

BHA/B

INDIAN PHILOSOPHICAL CONGRESS RANCHO

3163

181.42

BHA/B

Page 82

INDOLOGY LIBRARY

29436

891.23

Bah

Page 84

INDOLOGY LIBRARY

22593

891.23

Pra

Page 85

INDOLOGY LIBRARY

24928

891.43

Pra

Page 86

NATIONAL LIBRARY

3887

891.4921Pra

BHA.2

Page 88

INDOLOGY LIBRARY

31172

891.23

Pra

राधाकृष्ण संग्रह

31172

891.23

Pra

Page 89

INDOLOGY LIBRARY

34663

891.23

SHA

Page 90

INDOLOGY LIBRARY

3874

891.28

SaR3

Page 91

INDOLOGY LIBRARY

30026

891.23

Sas 226

सरस्वतीरहस्योपनिषत्

दशश्लोकी ऋष्यादि

ऋषय उचुः—

कथं सारस्वतप्राप्तिः केन ध्यानैन सुव्रत ।

महासरस्वती येन तुष्टा भगवती वद ॥ ३ ॥

स होवाचाश्वलायनः—

अस्य श्रीसरस्वतीदशश्लोकमहामन्त्रस्य—अहमाश्वलायन

ऋषिः । अनुष्टुप् छन्दः । श्रीवागीश्वरी देवता । यद्वाग्गति बीजम् ।

देवீ वाचमिति शक्तिः । प्रणो देवीति कीलकम् । विनियोगस्त-

प्रीत्यर्थे । श्रद्धा मेधा प्रज्ञा धारणा वाग्देवता महासरस्वतीत्ये-

तैरङ्न्यासः ॥ ४ ॥

नीहारहारवत्सारहुप्राभकाराभां

कल्याणदां कनकत्रम्पकदामभूषाम् ।

उतुज्पीनकुचकुम्भमनोहरार्कीं

वाणीं नमामि मनसा वचसां विभूत्यै ॥ ५ ॥

ऋषयस्तं पुनः प्रब्रुविर्याह—ऋषय उचुविति ॥ ३ ॥ तैरेवं पृष्टः

स होवाचाश्वलायनः । वक्ष्यमाणविद्याया ऋषिच्छन्दो-

देवताबीजशक्तिकी-

लकरण्यासादिकसुच्यते—अस्येत्यादिना ॥ ४ ॥ ध्यानं तु—नीहारेतिः॥५-३५॥

प्रणो देवीत्यस्य मन्त्रस्य—भरद्वाज ऋषिः । गायत्री

छन्दः । श्रीसरस्वती देवता । प्रणवेन बीज1शक्तिकीलकम् । इष्टार्थे

विनियोगः । मन्त्रेण न्यासः ॥ ६ ॥

1 शक्तिः की—मु, उ. (एवमुत्तरपर्य्यायेष्वपि)।

Page 93

INDOLOGY LIBRARY

31591

891.23

Sa52S

Page 94

INDOLOGY LIBRARY

12543

891.29

S. 29

Page 97

INDIAN PHILOSOPHICAL QUARTERLY

10830

181.48

SAR

Page 98

INDIAN PHILOSOPHICAL CONGRESS R.D.BANERJEE

2946

181.45

Sar

Page 99

INDOLOGY LIBRARY

12534

891.23

SaR

Page 100

INDOLOGY LIBRARY

39053

891.22

Sar

Page 101

INDOLOGY LIBRARY

34085

891.28

Sa 63 Up

Page 102

INDOLOGY LIBRARY

30052

891.28

SaR

Page 103

सरस्वतीरहस्योपनिषत्

त्यर्थ: ॥ ६४ ॥ बाहानिर्विकल्पसमाधिमाह---स्नानधीभाव इति । बाह्यदृश्येन-बुदानुविद्धसमाध्युपेक्षापूर्वकं निवातस्थितदीपवत् स्नानधीभावोऽयं तृतीयो निर्विकल्पसमाधिगीयर्थ: । विद्धानतेमेव कालं नयेति॥दित्याह---एतैरिति ॥६५॥

निर्विकल्पसाक्षात्कार:

देहाभिमाने गलिते विज्ञाते परमात्मनि । यत्र यत्र मनो याति तत्र तत्र परामृतम् ॥ ६५ ॥

भिद्यते हृदयग्रन्थि:छिद्यन्ते सर्वसंशया: । क्षीयन्ते चास्य कर्माणि तस्मिन् दृष्टे परावरे ॥ ६९ ॥

मयि जीवत्वमीशात्वं कल्पितं वस्तुतो न हि । इति यस्तु विजानाति मुक्तो नात्र संशय: ॥ ६८ ॥

इत्यूपनिषत् ॥ ६८ ॥

निर्विकल्पात्मसाक्षात्कार: कदा भवतील्याशाङ्क्य देहाद्वात्मात्मीयाभिमानासंभवनिर्विंशेषब्रह्मज्ञानसमकालं पुरा यत्र यत्र मनो याति तत्र तत्र परामृत-परमात्मैव प्रकाश इत्याह---देहेति । बाहिमुचवदशायां विद्धान्मनो यत्र यत्र धावति तत्र तत्र ब्रह्मैव विभाति । एवं निर्विकल्पकज्ञानवान् मुनि: नि:प्रतियोगिक-ब्रह्मात्मकवशिष्ठ इत्यर्थ: ॥ ६६ ॥ निप्रतियोगिकब्रह्मात्मज्ञानिनोडपि स्वाभवत्-प्रन्थिसंशयकर्मसंभावात् कथं विदुषो ब्रह्मात्मतैक्येत्याशङ्क्य स्वदृश्यया ब्रह्मातिरेक-प्रन्थिसंशयकर्मासंभवात् । यदास्तीति भ्रान्तिस्तदा निर्विशेषब्रह्मज्ञानेन तद[सड]पि विलीयते हत्यह---भिद्यत इति । स्वाज्ञिविकल्पतसमाधिप्रपञ्चाधार:, व्यष्टिप्रपञ्चापवादाधार: प्रत्यग्वर:, तयोर्मेदाभेदौ यत्रासंभवतां गतौ प्रत्य-पर:, व्यष्टिप्रपञ्चापेक्षभेदसहनि:प्रतियोगिकाद्वैतात्मनि स्वावशेषतया दृष्टे सत्ययवमस्य साधनचतुष्टयसंपत्त्यासादितपारमहंस्यधर्मंपूगवदनुग्रितसर्वकैवेदान्तश्रवणमनननिदिध्यासनप्राप्तभूततत्वज्ञानिनो हृदयप्रन्थिभिद्यते---स्वाविद्यापदतत्कार्यजातं हच्छ-

Page 104

INDOLOGY LIBRARY

35903

891.28

SaR8G

Page 105

INDOLOGY LIBRARY

35923

891.23

Pra/Sa

इंडोलोजी लाइब्रेरी

35923

891.23

Pra/Sa

Page 106

सीतोपनिषत्

सीताप्रकृतेरक्षरार्थः

सीता इति त्रिवर्णात्मा साक्षान्मायामया भवेत् । विष्णुः प्रपञ्चबीजं च माया ईकार उच्यते ॥ ३ ॥ तकारः सत्यमस्तुं पापि: मोक्षश्रीक्रीडने । तकारस्तारलक्ष्म्या च वैराजः प्रस्तरः स्मृतः ॥ ४ ॥

सीताप्रकृतेरक्षरार्थमाह---सीता इति । या स्वातिरिक्तमेति प्रतिपादयति सेयं माया ब्रह्माविशिष्टा सीतेति वर्णत्रयसमुदायार्थः । आदौ सीतेयत्र---सकारोपश्रूयमाण-ईकारार्थमाह---विष्णुरिति । प्रत्यगभेदेन यः सर्वे व्यामोति सोऽयं विष्णुः सर्वसाक्षी प्रपञ्चारोपाधीकरणतया प्रपञ्चबीजं ईश्वरचैतन्यं च यामवष्टभ्य आत्मा साक्षीशजीवभावमेति सेयं माया च ईकारस्यार्थ उच्यते ॥ ३ ॥ सकारार्थमाहषे---सकार इति । सत्यं अवितथं स्वरूपं अस्मात् मृगणधर्मैरहितं प्राप्तिः कर्मयोगभक्तिज्ञानफलासिः;, उमया सहितः सोमेश ईश्वरः सकारशब्दार्थः । तकारार्थ स्पष्टयति---तकार इति । तारः प्रणवः " ओंकारोरण सर्वा वाक् संतृण्या " इति श्रुत्यनुरोधेन तारलक्ष्मीः शब्दराशिः सरस्वती तथा तारलक्ष्म्या च सह विराजत इति विराट् स एवं वैराजः ब्रह्मा यं प्रणम्य सन्तो भवसागरं तरन्ति सोऽयं विराट् प्रस्तरश्व तकार इति स्मृत इत्यर्थः ॥ ४ ॥

सीताया व्यष्टीव्यष्टिस्वरूपम्

ईकाररूपिणी सोमामृतावयव देव्यलङ्कारतत्कमौक्तिकाद्या-भरणालंकृता महामायाडव्यक्तरूपिणी व्यक्ता भवति ॥ ९ ॥

प्रथमा शब्दब्रह्ममयी स्वाध्यायिकाले प्रसन्ना । उद्द्वा नरकातिमका द्वितीया

१इकार—अ १, अ २, क. २दिव्या—मु. देव्यलङ्काराश्र—उ.

Page 107

INDOLOGY LIBRARY

27523

891.23

Pra.3H.26852

Page 108

INDIRA GANDHI NATIONAL CENTRE FOR THE ARTS

5328

294.5923JAK

KHA 2988

Page 110

INDIRA GANDHI NATIONAL CENTRE FOR THE ARTS

53485

894.231

Si79/8834

Page 111

INDOLOGY LIBRARY

39033

891.43

Pra

Page 112

INDOLOGY LIBRARY

29459

891.23

SIT

Page 113

INDOLOGY LIBRARY

34613

891.23

Si89E

Page 115

INDOLOGY LIBRARY

13033

891.23

Sai2C

Page 116

INDOLOGY LIBRARY

30486

891.23

SIT

Page 118

INDOLOGY LIBRARY

26789

891.43

SRI

Page 119

Indraprastha Bharatiya Vidya Bhavan Library

११३७०

२९४.५९२

सी.२६

Page 121

INDOLOGY LIBRARY

24973

181.48

Sai2G

Page 122

INDOLOGY LIBRARY

34059

891.28

SUB

Page 123

Indira Gandhi National Centre for the Arts, New Delhi

47993

294.592/Gil

Gil-14266

Page 124

INDOLOGY LIBRARY

26723

891.48

Sus-3E

Page 125

INDIAN NATIONAL LIBRARY

35978

891.43

Pra-Sri

Page 126

Indira Gandhi National Centre for the Arts, New Delhi

49963

181.45/SAU

SAU/6284

Page 128

INDIAN PHILOSOPHICAL CONGRESS R.D.BANERJEE

29570

181.45

S. a. 133

Page 130

INDOLOGY LIBRARY

29445

891.23

Sa87

Page 132

INDIAN PHILOSOPHICAL CONGRESS R.K.M. INSTITUTE OF CULTURE

29540

181.45

SAd

Page 134

INDIAN INSTITUTE OF WORLD CULTURE

3579

294.5

SUB

Page 135

INDIANA UNIVERSITY LIBRARY

13277

891.23

Sa 52T

Page 139

Adyar

35863

294.592 Tan

M4

Page 140

१२४

नामधेयपबसूची

पद्मू

पुटसङ्ख्या पदमू

पुटसङ्ख्या

पोडशी . .

६६ सूर्यनाडी . .

११८

सत्या . .

४९ सूर्या . .

१०९

सदाशिव: . .

१७ सृष्टि: . .

१०९

सन्ध्या . .

४९ सौभाग्यलक्ष्मीविचा . .

१०९

सनाति: . .

१०९ स्वयंवरकल्याणी . .

६६

समृद्धि: .

१०९ स्वर्णप्रभा . .

१०९

सरस्वती ४९, ४६, ६६,

स्वर्णप्राकारा . .

१०९

६९, ७६-६, ७७-८,

स्वर्णमालिनी . .

१०९

७८-५, ७९-५, ८१

स्वाधिष्ठानचक्रम् . .

११७

सामर्थ्यशक्ति: . .

११७ हस्तिजिह्वा . .

६९

सावित्री .

४९, ४६, ६६ हिरण्मया . .

१०९

सिद्धिमत्ता . .

४ हिरण्यरूपा . .

१०९

सीता . .

८९-२ हिरण्यवर्णा . .

१०९

सुन्दरी .

४ हिरण्यस्तजा . .

१०९

सुभगा . .

४ हृदयचक्रम् . .

११८

सुषुम्ना . .

६९ हंसकला . .

११८

Page 141

INDOLOGY LIBRARY

3756

891.23

Pra/H

INDOLOGY LIBRARY

3756

891.23

Pra/H

Page 142

INDOLOGY LIBRARY

125

294.592

K4H

Page 145

INDOLOGY LIBRARY

27536

891.23

H.636

Page 146

INDOLOGY LIBRARY

29564

891.23

K 812S

Page 147

INDOLOGY LIBRARY

33521

891.23

Pra/M

विशेषपदसूची

१३९

पुटसंख्या

पुटसंख्या

पदम्

१३

सुभग:

३०

सविता

३९

सोमसूर्याभ्रिलुपा

९३

ससर्वज्ञत्यादिदर्शकम्

३९

सोमात्मिका

९३

ससर्ववशंकरीमुद्रा

३९

सौरम्

८४

ससर्वसिद्धिप्रदादिदर्शकम्

३८

संलीनचित्त:

११८

ससर्वसंखोभिणीमुद्रा

३८

स्थितिकारणम्

७८

ससर्वसंखोभिण्यादिदर्शकम्

३९

स्नानम्

७९

ससर्वसंखोभिण्यादिदर्शकम्

९७

स्पर्शानपीठम्

९९

सहस्रशाखा:

९३

स्वपाठम्

साभाचक्रवर्ति:

६९

स्वप्रकाश:

९८

सागर:

३८

हकाराक्षरम्

१९

साणिमाद्यष्टकम्

३६

हवनम्

८१०

तिरहस्त्यम्

६२

हवि:

६९

सादिविद्या

३९

हादिविद्या

६७

सान्द्रकुसुमाद्यष्टकम्

३९

सायुधचतुष्टयम्

११

सारस्वत:

८०

हल्लेखा

११

सिद्धि:

होता

६९

सीता

८०, ९१-९

होम:

७९

सुगन्धि:

४३-२

हंस:

९९

Page 148

L.B.S. National Academy of Administration, Library

125381

294.59218

Page 149

LAL BAHADUR SHASTRI National Academy of Administration MUSSOORIE

125381

294.59218