92. 92. अश्वेङ्गिताध्यायः

उत्सर्गान्न शुभदं आसनात्परस्थं वामे च ज्वलनं अतोऽपरं प्रशस्तम् । सर्वाङ्गज्वलनं अवृद्धिदं हयानां द्वे वर्षे दहनकणाश्च धूपनं वा ।। ९२.०१ ।।

utsargānna śubhadaṃ āsanātparasthaṃ vāme ca jvalanaṃ ato'paraṃ praśastam / sarvāṅgajvalanaṃ avṛddhidaṃ hayānāṃ dve varṣe dahanakaṇāśca dhūpanaṃ vā // 92.01 //

अन्तःपुरं नाशं उपैति मेढ्रे कोशः क्षयं यात्युदरे प्रदीप्ते । पायौ च पुच्छे च पराजयः स्याद् वक्त्रौत्तमाङ्गज्वलने जयश्च ।। ९२.०२ ।।

antaḥpuraṃ nāśaṃ upaiti meḍhre kośaḥ kṣayaṃ yātyudare pradīpte / pāyau ca pucche ca parājayaḥ syād vaktrauttamāṅgajvalane jayaśca // 92.02 //

स्कन्धऽसनांसज्वलनं जयाय बन्धाय पादज्वलनं प्रदिष्टम् । ललाटवक्षोऽक्षिभुजे च धूमः पराभवाय ज्वलनं जयाय ।। ९२.०३ ।।

skandha'sanāṃsajvalanaṃ jayāya bandhāya pādajvalanaṃ pradiṣṭam / lalāṭavakṣo'kṣibhuje ca dhūmaḥ parābhavāya jvalanaṃ jayāya // 92.03 //

नासापुटप्रोथशिरोऽश्रुपात नेत्रे च रात्रौ ज्वलनं जयाय । पलाशताम्रासितकर्बुराणां नित्यं शुकऽभस्य सितस्य चैष्टम् ।। ९२.०४ ।।

nāsāpuṭaprothaśiro'śrupāta netre ca rātrau jvalanaṃ jayāya / palāśatāmrāsitakarburāṇāṃ nityaṃ śuka'bhasya sitasya caiṣṭam // 92.04 //

प्रद्वेषो यवसाम्भसां प्रपतनं स्वेदो निमित्ताद्विना कम्पो वा वदनाच्च रक्तपतनं धूमस्य वा सम्भवः । अस्वप्नश्च विरोधिनां निशि दिवा निद्रालसध्यानता । सादोऽधोमुखता विचेष्टितं इदं नेष्टं स्मृतं वाजिनाम् ।। ९२.०५ ।।

pradveṣo yavasāmbhasāṃ prapatanaṃ svedo nimittādvinā kampo vā vadanācca raktapatanaṃ dhūmasya vā sambhavaḥ / asvapnaśca virodhināṃ niśi divā nidrālasadhyānatā / sādo'dhomukhatā viceṣṭitaṃ idaṃ neṣṭaṃ smṛtaṃ vājinām // 92.05 //

आरोहणं अन्यवाजिनां पर्याणऽदियुतस्य वाजिनः । उपवाह्यतुरङ्गमस्य वा कल्पस्यएव विपन्नशोभना ।। ९२.०६ ।।

ārohaṇaṃ anyavājināṃ paryāṇa'diyutasya vājinaḥ / upavāhyaturaṅgamasya vā kalpasyaeva vipannaśobhanā // 92.06 //

क्रौञ्चवद्रिपुवधाय ह्रेषितं ग्रीवया त्वचलया च सौन्मुखम् । स्निग्धं उच्चं अनुनादि हृष्टवद् ग्रासरुद्धवदनैश्च वाजिभिः ।। ९२.०७ ।।

krauñcavadripuvadhāya hreṣitaṃ grīvayā tvacalayā ca saunmukham / snigdhaṃ uccaṃ anunādi hṛṣṭavad grāsaruddhavadanaiśca vājibhiḥ // 92.07 //

पूर्णपात्रदधिविप्रदेवता गन्धपुष्पफलकाञ्चनऽदि वा । द्रव्यं इष्टं अथ वा परं भवेद् ध्रेषतां यदि समीपतो जयः ।। ९२.०८ ।।

pūrṇapātradadhivipradevatā gandhapuṣpaphalakāñcana'di vā / dravyaṃ iṣṭaṃ atha vā paraṃ bhaved dhreṣatāṃ yadi samīpato jayaḥ // 92.08 //

भक्ष्यपानखलिनाभिनन्दिनः पत्युरौपयिकनन्दिनोऽथ वा । सव्यपार्श्वगतदृष्टयोऽथ वा वाञ्छितार्थफलदास्तुरङ्गमाः ।। ९२.०९ ।।

bhakṣyapānakhalinābhinandinaḥ patyuraupayikanandino'tha vā / savyapārśvagatadṛṣṭayo'tha vā vāñchitārthaphaladāsturaṅgamāḥ // 92.09 //

वामैश्च पादैरभिताडयन्तो महीं प्रवासाय भवन्ति भर्तुः । सन्ध्यासु दीप्तां अवलोकयन्तो ह्रेषन्ति चेद्बन्धपराजयाय ।। ९२.१० ।।

vāmaiśca pādairabhitāḍayanto mahīṃ pravāsāya bhavanti bhartuḥ / sandhyāsu dīptāṃ avalokayanto hreṣanti cedbandhaparājayāya // 92.10 //

अतीव ह्रेषन्ति किरन्ति वालान् निद्रारताश्च प्रवदन्ति यात्राम् । रोमत्यजो दीनखरस्वराश्च पांशून्ग्रसन्तश्च भयाय दृष्टाः ।। ९२.११ ।।

atīva hreṣanti kiranti vālān nidrāratāśca pravadanti yātrām / romatyajo dīnakharasvarāśca pāṃśūngrasantaśca bhayāya dṛṣṭāḥ // 92.11 //

समुद्गवद्दक्षिणपार्श्वशायिनः पदं समुत्क्षिप्य च दक्षिणं स्थिताः । जयाय शेषेष्वपि वाहनेष्विदं फलं यथासम्भवं आदिशेद्बुधः ।। ९२.१२ ।।

samudgavaddakṣiṇapārśvaśāyinaḥ padaṃ samutkṣipya ca dakṣiṇaṃ sthitāḥ / jayāya śeṣeṣvapi vāhaneṣvidaṃ phalaṃ yathāsambhavaṃ ādiśedbudhaḥ // 92.12 //

आरोहति क्षितिपतौ विनयौपपन्नो यात्रानुगोऽन्यतुरगं प्रतिह्रेषते च । वक्त्रेण वा स्पृशति दक्षिणं आत्मपार्श्वं योऽश्वः स भर्तुरचिरात्प्रचिनोति लक्ष्मीम् ।। ९२.१३ ।।

ārohati kṣitipatau vinayaupapanno yātrānugo'nyaturagaṃ pratihreṣate ca / vaktreṇa vā spṛśati dakṣiṇaṃ ātmapārśvaṃ yo'śvaḥ sa bharturacirātpracinoti lakṣmīm // 92.13 //

मुहुर्मुहुर्मूत्रशकृत्करोति न ताड्यमानोऽप्यनुलोमयायी । अकार्यभीतोऽश्रुविलोचनश्च शिवं न भर्तुस्तुरगोऽभिधत्ते ।। ९२.१४ ।।

muhurmuhurmūtraśakṛtkaroti na tāḍyamāno'pyanulomayāyī / akāryabhīto'śruvilocanaśca śivaṃ na bhartusturago'bhidhatte // 92.14 //

उक्तं इदं हयचेष्टितं अत ऊर्ध्वं दन्तिनां प्रवक्ष्यामि । तेषां तु दन्तकल्पनभङ्गम्लानऽदिचेष्टाभिः ।। ९२.१५ ।।

uktaṃ idaṃ hayaceṣṭitaṃ ata ūrdhvaṃ dantināṃ pravakṣyāmi / teṣāṃ tu dantakalpanabhaṅgamlāna'diceṣṭābhiḥ // 92.15 //