14. Book 14 — Aupaniṣadika — Secret Means
Chapter 1 — enumeration of sections and books
14.1.1
चातुर्वर्ण्यरक्षार्थम् औपनिषदिकम् अधर्मिष्ठेषु प्रयुञ्जीत
cāturvarṇyarakṣārtham aupaniṣadikam adharmiṣṭheṣu prayuñjīta
14.1.2
कालकूटादिर् विषवर्गः श्रद्धेयदेशवेषशिल्पभाषाभिजनापदेशैः कुब्जवामनकिरातमूकबधिरजडान्धच्छद्मभिर् म्लेच्छजातीयैर् अभिप्रेतैः स्त्रीभिः पुम्भिश् च परशरीरोपभोगेष्व् अवधातव्यः
kālakūṭādir viṣavargaḥ śraddheyadeśaveṣaśilpabhāṣābhijanāpadeśaiḥ kubjavāmanakirātamūkabadhirajaḍāndhacchadmabhir mlecchajātīyair abhipretaiḥ strībhiḥ pumbhiś ca paraśarīropabhogeṣv avadhātavyaḥ
14.1.3
राजक्रीडाभाण्डनिधानद्रव्योपब्भोगेषु गूढाः शस्त्रनिधानं कुर्युः, सत्त्राजीविनश् च रात्रिचारिणोअग्निजीविनश् चाग्निनिधानम्
rājakrīḍābhāṇḍanidhānadravyopabbhogeṣu gūḍhāḥ śastranidhānaṃ kuryuḥ, sattrājīvinaś ca rātricāriṇoagnijīvinaś cāgninidhānam
14.1.4
चित्रभेककौण्डिन्यककृकणपञ्चकुष्ठशतपदीचूर्णम् उच्चिदिण्गकम्बलीशतकन्द(कर्दम?).इध्मकृकलासचूर्णं गृहगोलिकान्धाहिकक्रकण्टकपूतिकीटगोमारिकाचूर्णं भल्लातकावल्गुजरसम्युक्तं सद्यःप्राणहरम्, एतेषां वा धूमः // कz14.1.05अब्/ कीटो वान्यतमस् तप्तः कृष्णसर्पप्रियङ्गुभिः / कz14.1.05च्द्/ शोषयेद् एष सम्योगः सद्यःप्राणहरो मतः
citrabhekakauṇḍinyakakṛkaṇapañcakuṣṭhaśatapadīcūrṇam uccidiṇgakambalīśatakanda(kardama?).idhmakṛkalāsacūrṇaṃ gṛhagolikāndhāhikakrakaṇṭakapūtikīṭagomārikācūrṇaṃ bhallātakāvalgujarasamyuktaṃ sadyaḥprāṇaharam, eteṣāṃ vā dhūmaḥ // kaz14.1.05ab/ kīṭo vānyatamas taptaḥ kṛṣṇasarpapriyaṅgubhiḥ / kaz14.1.05cd/ śoṣayed eṣa samyogaḥ sadyaḥprāṇaharo mataḥ
14.1.6
धामार्गवयातुधानमूलं भल्लातकपुष्पचूर्णयुक्तम् आर्धमासिकः
dhāmārgavayātudhānamūlaṃ bhallātakapuṣpacūrṇayuktam ārdhamāsikaḥ
14.1.7
व्याघातकमूलं भल्लातकपुष्पचूर्णयुक्तं कीटयोगो मासिकः
vyāghātakamūlaṃ bhallātakapuṣpacūrṇayuktaṃ kīṭayogo māsikaḥ
14.1.8
कलामात्रं पुरुषाणाम्, द्विगुणं खराश्वानाम्, चतुर्गुणं हस्त्युष्ट्राणाम्
kalāmātraṃ puruṣāṇām, dviguṇaṃ kharāśvānām, caturguṇaṃ hastyuṣṭrāṇām
14.1.9
शतकर्दमोच्चिदिङ्गकरवीरकटुतुम्बीमत्स्यधूमो मदनकोद्रवपलालेन हस्तिकर्णपलाशपलालेन वा प्रवातानुवाते प्रणीतो यावच् चरति तावन् मारयति
śatakardamoccidiṅgakaravīrakaṭutumbīmatsyadhūmo madanakodravapalālena hastikarṇapalāśapalālena vā pravātānuvāte praṇīto yāvac carati tāvan mārayati
14.1.10
पूकिकीटमस्त्यकटुतुम्बीशतकर्दमेध्मेन्द्रगोपचूर्णं पूतिकीटक्षुद्रारालाहेमविदारीचूर्णं वा बस्तशृङ्गखुरचूर्णयुक्तम् अन्धीकरो धूमः
pūkikīṭamastyakaṭutumbīśatakardamedhmendragopacūrṇaṃ pūtikīṭakṣudrārālāhemavidārīcūrṇaṃ vā bastaśṛṅgakhuracūrṇayuktam andhīkaro dhūmaḥ
14.1.11
पूतिकरञ्जपत्त्रहरितालमनःशिलागुञ्जारक्तकार्पासपलालान्यास्फोटकाचगोशकृद्रसपिष्टम् अन्धीकरो धूमः
pūtikarañjapattraharitālamanaḥśilāguñjāraktakārpāsapalālānyāsphoṭakācagośakṛdrasapiṣṭam andhīkaro dhūmaḥ
14.1.12
सर्पनिर्मोकं गोअश्वपुरीषम् अन्धाहिकशिरश् चान्धीकरो धूमः
sarpanirmokaṃ goaśvapurīṣam andhāhikaśiraś cāndhīkaro dhūmaḥ
14.1.13
पारावतप्लवकक्रव्यादानां हस्तिनरवराहाणां च मूत्रपुरीषं कासीसहिङ्गुयवतुषकणतण्डुलाः कार्पासकुटजकोशातकीनां च बीजानि गोमूत्रिकाभाण्डीमूलं निम्बशिग्रुफणिर्जकाक्षीवपीलुकभङ्गः सर्पशफरीचर्म हस्तिनखशृङ्गचूर्णम् इत्य् एष धूमो मदनकोद्रवपलालेन हस्तिकर्णपलाशपलालेन वा प्रणीतः प्रत्येकशो यावच् चरति तावन् मारयति
pārāvataplavakakravyādānāṃ hastinaravarāhāṇāṃ ca mūtrapurīṣaṃ kāsīsahiṅguyavatuṣakaṇataṇḍulāḥ kārpāsakuṭajakośātakīnāṃ ca bījāni gomūtrikābhāṇḍīmūlaṃ nimbaśigruphaṇirjakākṣīvapīlukabhaṅgaḥ sarpaśapharīcarma hastinakhaśṛṅgacūrṇam ity eṣa dhūmo madanakodravapalālena hastikarṇapalāśapalālena vā praṇītaḥ pratyekaśo yāvac carati tāvan mārayati
14.1.14
कालीकुष्ठनडशतावलीमूलं सर्पप्रचलाककृकणपञ्चकुष्ठचूर्णं वा धूमः पूर्वकल्पेनार्द्रशुष्कपलालेन वा प्रणीतः संग्रामावतरणावस्कन्दनसंकुलेषु कृतनेजनोदकाक्षिप्रतीकारैः प्रणीतः सर्वप्राणिनां नेत्रघ्नः
kālīkuṣṭhanaḍaśatāvalīmūlaṃ sarpapracalākakṛkaṇapañcakuṣṭhacūrṇaṃ vā dhūmaḥ pūrvakalpenārdraśuṣkapalālena vā praṇītaḥ saṃgrāmāvataraṇāvaskandanasaṃkuleṣu kṛtanejanodakākṣipratīkāraiḥ praṇītaḥ sarvaprāṇināṃ netraghnaḥ
14.1.15
शारिकाकपोतबकबलाकालेण्डम् अर्काक्षिपीलुकस्नुहिक्षीरपिष्टम् अन्धीकरणम् अञ्जनम् उदकदूषणं च
śārikākapotabakabalākāleṇḍam arkākṣipīlukasnuhikṣīrapiṣṭam andhīkaraṇam añjanam udakadūṣaṇaṃ ca
14.1.16
यवकशालिमूलमदनफलजातीपत्त्रनरमूत्रयोगः प्लक्षविदारीमूलयुक्तो मूकोदुम्बरमदनकोद्रवक्वाथयुक्तो हस्तिकर्णपलाशक्वाथयुक्तो वा मदनयोगः
yavakaśālimūlamadanaphalajātīpattranaramūtrayogaḥ plakṣavidārīmūlayukto mūkodumbaramadanakodravakvāthayukto hastikarṇapalāśakvāthayukto vā madanayogaḥ
14.1.17
शृङ्गिगौतमवृककण्टकारमयूरपदीयोगो गुञ्जालाङ्गलीविषमूलिकेङ्गुदीयोगः करवीराक्षिपीलुकार्कमृगमारणीयोगो मद्नकोद्रवक्वाथयुक्तो हस्तिकर्णपलाशक्वाथयुक्तो वा मदनयोगः
śṛṅgigautamavṛkakaṇṭakāramayūrapadīyogo guñjālāṅgalīviṣamūlikeṅgudīyogaḥ karavīrākṣipīlukārkamṛgamāraṇīyogo madnakodravakvāthayukto hastikarṇapalāśakvāthayukto vā madanayogaḥ
14.1.18
समस्ता वा यवसेन्धनोदकदूषणाः
samastā vā yavasendhanodakadūṣaṇāḥ
14.1.19
कृतकण्डलकृकलासगृहगोलिकान्धाहिकधूमो नेत्रवधम् उन्मादं च करोति
kṛtakaṇḍalakṛkalāsagṛhagolikāndhāhikadhūmo netravadham unmādaṃ ca karoti
14.1.20
कृकलासगृहगोलिकायोगः कुष्ठकरः
kṛkalāsagṛhagolikāyogaḥ kuṣṭhakaraḥ
14.1.21
स एव चित्रम् एकान्त्रमधुयुक्तः प्रमेहम् आपादयति, मनुष्यलोहितयुक्तः शोषम्
sa eva citram ekāntramadhuyuktaḥ prameham āpādayati, manuṣyalohitayuktaḥ śoṣam
14.1.22
दूषीविषं मदनकोद्रवचूर्णम् अपजिह्विकायोगः
dūṣīviṣaṃ madanakodravacūrṇam apajihvikāyogaḥ
14.1.23
मातृवाहकाञ्जलिकारप्रचलाकभेकाक्षिपीलुकयोगो विषूचिकाकरः
mātṛvāhakāñjalikārapracalākabhekākṣipīlukayogo viṣūcikākaraḥ
14.1.24
पञ्चकुष्ठककौण्डिन्यकराजवृक्षपुष्पमधुयोगो ज्वरकरः
pañcakuṣṭhakakauṇḍinyakarājavṛkṣapuṣpamadhuyogo jvarakaraḥ
14.1.25
भासनकुलजिह्वाग्रन्थिकायोगः खरीक्षीरपिष्टो मूकबधिर..करो मासार्धमासिकः
bhāsanakulajihvāgranthikāyogaḥ kharīkṣīrapiṣṭo mūkabadhira..karo māsārdhamāsikaḥ
14.1.26
कलामात्रं पुरुषाणाम् इत् समानं पूर्वेण
kalāmātraṃ puruṣāṇām it samānaṃ pūrveṇa
14.1.27
भङ्गक्वाथोपनयनम् औषधानाम्, चूर्णं प्राणभृताम्, सर्वेषां वा क्वाथोपनयनम्, एवं वीर्यवत्तरं भव्ति
bhaṅgakvāthopanayanam auṣadhānām, cūrṇaṃ prāṇabhṛtām, sarveṣāṃ vā kvāthopanayanam, evaṃ vīryavattaraṃ bhavti
14.1.28
इति योगसम्पत्
iti yogasampat
14.1.29
शाल्मली विदारीधान्यसिद्धो मूलवत्सनाभसम्युक्तश् चुच्छुन्दरीशोणितप्रलेपेन दिग्धो बाणो यं विध्यति स विद्धोअन्यान् दशपुरुषान् दशति, ते दष्टा दशान्यान् दशन्ति पुरुषान्
śālmalī vidārīdhānyasiddho mūlavatsanābhasamyuktaś cucchundarīśoṇitapralepena digdho bāṇo yaṃ vidhyati sa viddhoanyān daśapuruṣān daśati, te daṣṭā daśānyān daśanti puruṣān
14.1.30
बल्लातकयातुधानावानुधामार्गवबाणानां पुष्पैर् एलकाक्षिगुग्गुलुहालाहलानां च कषायं बस्तनरशोणितयुक्तं दंशयोगः
ballātakayātudhānāvānudhāmārgavabāṇānāṃ puṣpair elakākṣigugguluhālāhalānāṃ ca kaṣāyaṃ bastanaraśoṇitayuktaṃ daṃśayogaḥ
14.1.31
ततोअर्धधरणिको योगः सक्तुपिण्याकाभ्याम् उदके प्रणीतो धनुःशतायामम् उदकाशयं दूषयति
tatoardhadharaṇiko yogaḥ saktupiṇyākābhyām udake praṇīto dhanuḥśatāyāmam udakāśayaṃ dūṣayati
14.1.32
मत्स्यपरम्परा ह्य् एतेन दष्टाभिमृष्टा वा विषीभवति, यश् चैतद् उदकं पिबति स्पृशति वा
matsyaparamparā hy etena daṣṭābhimṛṣṭā vā viṣībhavati, yaś caitad udakaṃ pibati spṛśati vā
14.1.33
रक्तश्वेतसर्षपैर् गोधा त्रिपक्षम् उष्ट्रिकायां भूमौ निखातायां निहिता वध्येनोद्धृता यावत् पश्यति तावन् मारयति, कृष्णसर्पो वा
raktaśvetasarṣapair godhā tripakṣam uṣṭrikāyāṃ bhūmau nikhātāyāṃ nihitā vadhyenoddhṛtā yāvat paśyati tāvan mārayati, kṛṣṇasarpo vā
14.1.34
विद्युत्प्रदग्धोअङ्गारो ज्वालो वा विद्युत्प्रदग्धैः काष्ठैर् गृहीतश् चानुवासितः कृत्तिकासु भरणीषु वा रौद्रेण कर्मणाभिहुतोअग्निः प्रणीतश् च निस्प्रतीकारो दहति // कz14.1.35अब्/ कर्माराद् अग्निम् आहृत्य क्षौद्रेण जुहुयात् पृथक् / कz14.1.35च्द्/ सुरया शौण्डिकाद् अग्निं मार्गतोअग्निं घृतेन च // कz14.1.36अब्/ माल्येन चैकपत्न्यग्निं पुंश्चल्यग्निं च सर्षपैः / कz14.1.36च्द्/ दध्ना च सूतिकास्व् अग्निम् आहिताग्निं च तण्डुलैः // कz14.1.37अब्/ चण्डालाग्निं च मांसेन चिताग्निं मानुषेण च // कz14.1.37च्द्/ समस्तान् बस्तवसया मानुषेण ध्रुवेण च // कz14.1.38अब्/ जुहुयाद् अग्निमन्त्रेण राजवृक्षस्य दारुभिः / कz14.1.38च्द्/ एष निष्प्रतिकारोअग्निर् द्विषतां नेत्रमोहनः
vidyutpradagdhoaṅgāro jvālo vā vidyutpradagdhaiḥ kāṣṭhair gṛhītaś cānuvāsitaḥ kṛttikāsu bharaṇīṣu vā raudreṇa karmaṇābhihutoagniḥ praṇītaś ca nispratīkāro dahati // kaz14.1.35ab/ karmārād agnim āhṛtya kṣaudreṇa juhuyāt pṛthak / kaz14.1.35cd/ surayā śauṇḍikād agniṃ mārgatoagniṃ ghṛtena ca // kaz14.1.36ab/ mālyena caikapatnyagniṃ puṃścalyagniṃ ca sarṣapaiḥ / kaz14.1.36cd/ dadhnā ca sūtikāsv agnim āhitāgniṃ ca taṇḍulaiḥ // kaz14.1.37ab/ caṇḍālāgniṃ ca māṃsena citāgniṃ mānuṣeṇa ca // kaz14.1.37cd/ samastān bastavasayā mānuṣeṇa dhruveṇa ca // kaz14.1.38ab/ juhuyād agnimantreṇa rājavṛkṣasya dārubhiḥ / kaz14.1.38cd/ eṣa niṣpratikāroagnir dviṣatāṃ netramohanaḥ
14.1.39
अदिते नमस्ते, अनुमते नमस्ते, सरस्वति नमस्ते, देव सवितर् नमास्ते
adite namaste, anumate namaste, sarasvati namaste, deva savitar namāste
14.1.40
अग्नये स्वाहा, सोमाय स्वाहा, भूः स्वाहा भुवः स्वाहा //ए (प्रलम्भनम्, तत्र अद्भुतोत्पादनम्)
agnaye svāhā, somāya svāhā, bhūḥ svāhā bhuvaḥ svāhā //e (pralambhanam, tatra adbhutotpādanam)
Chapter 2 — enumeration of sections and books
14.2.1
शिरीषोदुम्बरशमीचूर्णं सर्पिषा संहृत्यार्धमासिकः क्षुद्योगः
śirīṣodumbaraśamīcūrṇaṃ sarpiṣā saṃhṛtyārdhamāsikaḥ kṣudyogaḥ
14.2.2
कशेरुकोत्पलकन्देक्षुमूलबिसदूर्वाक्षीरघृतमण्डसिद्धो मासिकः
kaśerukotpalakandekṣumūlabisadūrvākṣīraghṛtamaṇḍasiddho māsikaḥ
14.2.3
माषयवकुलत्थदर्भमूलचूर्णं वा क्षीरघृताभ्याम्, वल्लीक्षीरघृतं वा समसिद्धम्, सालपृश्निपर्णीमूलकल्कं पयसा पीत्वा, पयो वा तत्सिद्धं मधुघृताभ्याम् अशित्वा मासम् उपवसति
māṣayavakulatthadarbhamūlacūrṇaṃ vā kṣīraghṛtābhyām, vallīkṣīraghṛtaṃ vā samasiddham, sālapṛśniparṇīmūlakalkaṃ payasā pītvā, payo vā tatsiddhaṃ madhughṛtābhyām aśitvā māsam upavasati
14.2.4
श्वेतबस्तमूत्रे सप्तरात्रोषितैः सिद्धार्थकैः सिद्धं तैलं कटुकालाबौ मासार्धमासस्थितं चतुष्पदद्विपदानां विरूपकरणम्
śvetabastamūtre saptarātroṣitaiḥ siddhārthakaiḥ siddhaṃ tailaṃ kaṭukālābau māsārdhamāsasthitaṃ catuṣpadadvipadānāṃ virūpakaraṇam
14.2.5
तक्रयवभक्षस्य सप्तरात्राद् ऊर्ध्वं श्वेतगर्दभस्य लेण्डयवैः सिद्धं गौरसर्षपतैलं विरूपकरणम्
takrayavabhakṣasya saptarātrād ūrdhvaṃ śvetagardabhasya leṇḍayavaiḥ siddhaṃ gaurasarṣapatailaṃ virūpakaraṇam
14.2.6
एतयोर् अन्यतरस्य मूत्रलेण्दरससिद्धं सिद्धार्थकतैलम् अर्कतूलपतङ्गचूर्णप्रतीवापं श्वेतीकरणम्
etayor anyatarasya mūtraleṇdarasasiddhaṃ siddhārthakatailam arkatūlapataṅgacūrṇapratīvāpaṃ śvetīkaraṇam
14.2.7
श्वेतकुक्कुटाजगरलेण्डयोगः श्वेतीकरणम्
śvetakukkuṭājagaraleṇḍayogaḥ śvetīkaraṇam
14.2.8
श्वेतबस्तमूत्रे श्वेतसर्षपाः सप्तरात्रोषितास्तक्र(?).मर्क..क्षीरलवणं धान्यं च पक्षस्थितो योगः श्वेतीकरणम्
śvetabastamūtre śvetasarṣapāḥ saptarātroṣitāstakra(?).marka..kṣīralavaṇaṃ dhānyaṃ ca pakṣasthito yogaḥ śvetīkaraṇam
14.2.9
कटुकालाबौ वलीगते गतंअर्धमासस्थितं गौरसर्षपपिष्टं रोम्णां श्वेतीकरणम् // कz14.2.10अब्/ अलोजुनेति यः कीटः श्वेता च गृहगोलिका / कz14.2.10च्द्/ एतेन पिष्तेनाभ्यक्ताः केशाः स्युः शङ्खपाण्डराः
kaṭukālābau valīgate gataṃardhamāsasthitaṃ gaurasarṣapapiṣṭaṃ romṇāṃ śvetīkaraṇam // kaz14.2.10ab/ alojuneti yaḥ kīṭaḥ śvetā ca gṛhagolikā / kaz14.2.10cd/ etena piṣtenābhyaktāḥ keśāḥ syuḥ śaṅkhapāṇḍarāḥ
14.2.11
गोमयेन तिन्दुकारिष्टकल्केन वा मर्दिताङ्गस्य भल्लातकरसानुलिप्तस्य मासिकः कुष्ठयोगः
gomayena tindukāriṣṭakalkena vā marditāṅgasya bhallātakarasānuliptasya māsikaḥ kuṣṭhayogaḥ
14.2.12
कृष्णसर्पमुखे गृहगोलिकामुखे वा सप्तरात्रोषिता गुज्जाः कुष्ठयोगः
kṛṣṇasarpamukhe gṛhagolikāmukhe vā saptarātroṣitā gujjāḥ kuṣṭhayogaḥ
14.2.13
शुकपित्ताण्डरसाभ्यङ्गः कुष्ठयोगः
śukapittāṇḍarasābhyaṅgaḥ kuṣṭhayogaḥ
14.2.14
कुष्ठस्यप्रियालकल्ककषायः प्रतीकारः
kuṣṭhasyapriyālakalkakaṣāyaḥ pratīkāraḥ
14.2.15
कुक्कुटकोशातकी(?).शतावरीमूलयुक्तम् आहारयमाणो मासेन गौरो भवति
kukkuṭakośātakī(?).śatāvarīmūlayuktam āhārayamāṇo māsena gauro bhavati
14.2.16
वटकषायस्नातः सहचरकल्कदिग्धः कृष्णो भवति
vaṭakaṣāyasnātaḥ sahacarakalkadigdhaḥ kṛṣṇo bhavati
14.2.17
शकुनकण्गुतैलयुक्ता हरितालमनःशिलाः श्यामीकरणम्
śakunakaṇgutailayuktā haritālamanaḥśilāḥ śyāmīkaraṇam
14.2.18
खद्योतचूर्णं सर्षपतैलयुक्तं रात्रौ ज्वलति
khadyotacūrṇaṃ sarṣapatailayuktaṃ rātrau jvalati
14.2.19
खद्योतगण्डूपदचूर्णं समुद्रजन्तूनां भृङ्गकपालानां खदिरकर्णिकाराणां पुष्पचूर्णं वा शकुनकङ्गुतैलयुक्तं तेजनचूर्णम्
khadyotagaṇḍūpadacūrṇaṃ samudrajantūnāṃ bhṛṅgakapālānāṃ khadirakarṇikārāṇāṃ puṣpacūrṇaṃ vā śakunakaṅgutailayuktaṃ tejanacūrṇam
14.2.20
पारिभद्रकत्वन्मषी मण्डूकवसया युक्ता गात्रप्रज्वालनम् अग्निना
pāribhadrakatvanmaṣī maṇḍūkavasayā yuktā gātraprajvālanam agninā
14.2.21
परिभद्रकत्वक्तिलकल्कप्रदिग्धं शरीरम् अग्निना ज्वलति
paribhadrakatvaktilakalkapradigdhaṃ śarīram agninā jvalati
14.2.22
पीलुत्वन्मषीमयः पिण्डो हस्ते ज्वलति
pīlutvanmaṣīmayaḥ piṇḍo haste jvalati
14.2.23
मण्डूकवसादिग्धोअग्निना ज्वलति
maṇḍūkavasādigdhoagninā jvalati
14.2.24
तेन प्रदिग्धम् अङ्गं कुशाम्रफलतैलसिक्तं समुद्रमण्डूकीफेनकसर्जरसचूर्णयुक्तं वा ज्वलति
tena pradigdham aṅgaṃ kuśāmraphalatailasiktaṃ samudramaṇḍūkīphenakasarjarasacūrṇayuktaṃ vā jvalati
14.2.25
मण्डूककुलीरादीनां वसया समभागं तैलं सिद्धम् अभ्यङ्गं गात्राणाम् अग्निप्रज्वालनम्
maṇḍūkakulīrādīnāṃ vasayā samabhāgaṃ tailaṃ siddham abhyaṅgaṃ gātrāṇām agniprajvālanam
14.2.26
वेणुमूलशैवललिप्तम् अङ्गं मण्डूकवसादिग्धम् अग्निना ज्वलति
veṇumūlaśaivalaliptam aṅgaṃ maṇḍūkavasādigdham agninā jvalati
14.2.27
पारिभद्रकप्पतिबलावञ्जुलवज्रकदलीमूलकल्केन मण्डूकवसासिद्धेन तैलेनाभ्यक्तपादोअङ्गारेषु गच्छति // कz14.2.28अब्/ उपोदका प्रतिबला वञ्जुलः पारिभद्रकः / कz14.2.28च्द्/ एतेषां मूलकल्केन मण्डूकवसया सह // कz14.2.29अब्/ साधयेत् तैलम् एतेन पादाव् अभ्यज्य निर्मलौ / कz14.2.29च्द्/ अङ्गारराशौ विचरेद् यथा कुसुमसंचये
pāribhadrakappatibalāvañjulavajrakadalīmūlakalkena maṇḍūkavasāsiddhena tailenābhyaktapādoaṅgāreṣu gacchati // kaz14.2.28ab/ upodakā pratibalā vañjulaḥ pāribhadrakaḥ / kaz14.2.28cd/ eteṣāṃ mūlakalkena maṇḍūkavasayā saha // kaz14.2.29ab/ sādhayet tailam etena pādāv abhyajya nirmalau / kaz14.2.29cd/ aṅgārarāśau vicared yathā kusumasaṃcaye
14.2.30
हंसक्रौञ्चमयूराणाम् अन्येषां वा महाशकुनीनाम् उदकप्लवानां पुच्छेषु बद्धा नलदीपिका रात्राव् उल्कादर्शनम्
haṃsakrauñcamayūrāṇām anyeṣāṃ vā mahāśakunīnām udakaplavānāṃ puccheṣu baddhā naladīpikā rātrāv ulkādarśanam
14.2.31
वैद्युतं भस्माङ्गिशमनम्
vaidyutaṃ bhasmāṅgiśamanam
14.2.32
स्त्रीपुष्पपायिता माषा व्रजकुलीमूलं मण्डूकवसामिश्रं चुल्लुयां दीप्तायाम् अपाचनम्
strīpuṣpapāyitā māṣā vrajakulīmūlaṃ maṇḍūkavasāmiśraṃ culluyāṃ dīptāyām apācanam
14.2.33
चुल्लीशोधनं प्रतीकारः
cullīśodhanaṃ pratīkāraḥ
14.2.34
पीलुमयो मणिर् अग्निगर्भः सुवर्चलामूलग्रन्थिः सूत्रग्रन्थिर् वा पिचुपरिवेष्टितो मुख्याद् अग्निधूमोत्सर्गः //ए
pīlumayo maṇir agnigarbhaḥ suvarcalāmūlagranthiḥ sūtragranthir vā picupariveṣṭito mukhyād agnidhūmotsargaḥ //e
14.2.35
कुशाम्रफलतैलसिक्तोअग्निर् वर्षप्रवातेषु ज्वलति
kuśāmraphalatailasiktoagnir varṣapravāteṣu jvalati
14.2.36
समुद्रफेनकस् तैलयुक्तोअम्भसि प्लवमानो ज्वलति
samudraphenakas tailayuktoambhasi plavamāno jvalati
14.2.37
प्लवमानानाम् अस्थिषु कल्माषवेणुना निर्मथितोअग्निर् नोदकेन शाम्यति, उदकेन ज्वलति
plavamānānām asthiṣu kalmāṣaveṇunā nirmathitoagnir nodakena śāmyati, udakena jvalati
14.2.38
शस्त्रहतस्य शूलप्रोतस्य वा पुरुषस्य वामपार्श्वपर्शुकास्थिषु कल्माषवेणुना निर्मथितोअग्निः स्त्रियाः पुरुषस्य वास्थिषु मनुष्यपर्शुकया निर्मथितोअग्निर् यत्र त्रिर् अपसव्यं गच्छति न चात्रान्योअग्निर् ज्वलति // कz14.2.39अब्/ चुच्चुन्दरी खञ्जरीटः खारकीटश् च पिष्यते / कz14.2.39च्द्/ अश्वमूत्रेण संसृष्टा निगलानां तु भञ्जनम्
śastrahatasya śūlaprotasya vā puruṣasya vāmapārśvaparśukāsthiṣu kalmāṣaveṇunā nirmathitoagniḥ striyāḥ puruṣasya vāsthiṣu manuṣyaparśukayā nirmathitoagnir yatra trir apasavyaṃ gacchati na cātrānyoagnir jvalati // kaz14.2.39ab/ cuccundarī khañjarīṭaḥ khārakīṭaś ca piṣyate / kaz14.2.39cd/ aśvamūtreṇa saṃsṛṣṭā nigalānāṃ tu bhañjanam
14.2.40
अयस्कान्तो वा पाषाणः कुलीरदर्दुरखारकीटवसाप्रदेहेन द्विगुणः
ayaskānto vā pāṣāṇaḥ kulīradardurakhārakīṭavasāpradehena dviguṇaḥ
14.2.41
नारकगर्भः कङ्कभासपार्श्वोत्पलोदकपिष्टश् चतुष्पदद्विपदानां पादलेपः
nārakagarbhaḥ kaṅkabhāsapārśvotpalodakapiṣṭaś catuṣpadadvipadānāṃ pādalepaḥ
14.2.42
उलूकगृध्रवसाभ्याम् उष्ट्रचर्मोपानहाव् अभ्यज्य वटपत्त्रैः प्रतिच्छाद्य पञ्चाशद्योजनान्य् अश्रान्तो गच्छति
ulūkagṛdhravasābhyām uṣṭracarmopānahāv abhyajya vaṭapattraiḥ praticchādya pañcāśadyojanāny aśrānto gacchati
14.2.43
श्येनकङ्ककाकगृध्रहंसक्रौञ्चवीचीरल्लानां मज्जानो रेतांसि वा योजनशताय, सिंहव्याघ्रद्वीपकाकोलूकानां मज्जानो रेतांसि वा
śyenakaṅkakākagṛdhrahaṃsakrauñcavīcīrallānāṃ majjāno retāṃsi vā yojanaśatāya, siṃhavyāghradvīpakākolūkānāṃ majjāno retāṃsi vā
14.2.44
सार्ववर्णिकानि गर्भपतनान्य् उष्ट्रिकायाम् अभिषूय श्मशाने प्रेतशिशून् वा तत्समुत्थितं मेदो योजनशताय
sārvavarṇikāni garbhapatanāny uṣṭrikāyām abhiṣūya śmaśāne pretaśiśūn vā tatsamutthitaṃ medo yojanaśatāya
14.2.45a
अनिष्टैर् अद्भुतोत्पातैः परस्योद्वेगम् आचरेत्
aniṣṭair adbhutotpātaiḥ parasyodvegam ācaret
14.2.45b
आराज्यायेति निर्वादः समानः कोप उच्यते //ए (प्रलम्भनम्, तत्र भैषज्यमन्त्रयोगह्)
ārājyāyeti nirvādaḥ samānaḥ kopa ucyate //e (pralambhanam, tatra bhaiṣajyamantrayogah)
Chapter 3 — enumeration of sections and books
14.3.1
मार्जारोष्ट्रवृकवराहश्वाविद्वागुलीनप्तृकाकोलूकानाम् अन्येषां वा निशाचराणां सत्त्वानाम् एकस्य द्वयोर् बहूनां वा दक्षिणानि वामानि चाक्षीणि गृहीत्वा द्विधा चूर्णं कारयेत्
mārjāroṣṭravṛkavarāhaśvāvidvāgulīnaptṛkākolūkānām anyeṣāṃ vā niśācarāṇāṃ sattvānām ekasya dvayor bahūnāṃ vā dakṣiṇāni vāmāni cākṣīṇi gṛhītvā dvidhā cūrṇaṃ kārayet
14.3.2
ततो दक्षिणं वामेन वामं दक्षिणेन समभ्यज्य रात्रौ तमसि च पश्यति // कz14.3.03अब्/ एकाम्लकं वराहाक्षि खद्योतः कालशारिवा / कz14.3.03च्द्/ एतेनाभ्यक्तनयनो रात्रौ रूपाणि पश्यति
tato dakṣiṇaṃ vāmena vāmaṃ dakṣiṇena samabhyajya rātrau tamasi ca paśyati // kaz14.3.03ab/ ekāmlakaṃ varāhākṣi khadyotaḥ kālaśārivā / kaz14.3.03cd/ etenābhyaktanayano rātrau rūpāṇi paśyati
14.3.4
त्रिरात्रोपोषितः पुष्येण शस्त्रहतस्य शूलप्रोतस्य वा पुंसः शिरःकपाले मृत्तिकायां यवान् आवास्याविक्षीरेण सेचयेत्
trirātropoṣitaḥ puṣyeṇa śastrahatasya śūlaprotasya vā puṃsaḥ śiraḥkapāle mṛttikāyāṃ yavān āvāsyāvikṣīreṇa secayet
14.3.5
ततो यवविरूढमालाम् आबध्य नष्टच्छायारूपश् चरति
tato yavavirūḍhamālām ābadhya naṣṭacchāyārūpaś carati
14.3.6
त्रिरत्रोपोषितः पुष्येण श्वमार्जारोलूकवागुलीनां दक्षिणानि वामानि चाक्षीणि द्विधा चूर्णं कारयेत्
triratropoṣitaḥ puṣyeṇa śvamārjārolūkavāgulīnāṃ dakṣiṇāni vāmāni cākṣīṇi dvidhā cūrṇaṃ kārayet
14.3.7
ततो यथास्वम् अभ्यक्ताक्षो नष्टच्छायारूपश् चरति
tato yathāsvam abhyaktākṣo naṣṭacchāyārūpaś carati
14.3.8
त्रिरात्रोपोषितः पुष्येण पुरुषघातिनः काण्डकस्य शलाकाम् अञ्जनीं च कारयेत्
trirātropoṣitaḥ puṣyeṇa puruṣaghātinaḥ kāṇḍakasya śalākām añjanīṃ ca kārayet
14.3.9
ततो अन्यतमेनाक्षिचूर्णेनाभ्यक्ताक्षो नष्टच्छायारूपश् चरति
tato anyatamenākṣicūrṇenābhyaktākṣo naṣṭacchāyārūpaś carati
14.3.10
त्रिरात्रोपोषितः पुष्येण कालायसीम् अञ्जनीं शलाकां च कारयेत्
trirātropoṣitaḥ puṣyeṇa kālāyasīm añjanīṃ śalākāṃ ca kārayet
14.3.11
ततो निशाचराणां सत्त्वानाम् अन्यतमस्य शिरःकपालम् अञ्जनेन पूरयित्वा मृतायाः स्त्रिया योनौ प्रवेश्य दाहयेत्
tato niśācarāṇāṃ sattvānām anyatamasya śiraḥkapālam añjanena pūrayitvā mṛtāyāḥ striyā yonau praveśya dāhayet
14.3.12
तद् अञ्जनं पुष्येणोद्धृत्य तस्याम् अञ्जन्यां निदध्यात्
tad añjanaṃ puṣyeṇoddhṛtya tasyām añjanyāṃ nidadhyāt
14.3.13
तेनाभ्यक्ताक्षो नष्टछायारूपश् चरति
tenābhyaktākṣo naṣṭachāyārūpaś carati
14.3.14
यत्र ब्राह्मणम् आहिताग्निं दग्धं दह्यमानं वा पश्येत् तत्र त्रिरात्रोपोषितः पुष्येण स्वयंमृतस्य वाससा प्रसेवं कृत्वा चिताभस्मना पूरयित्वा तम् आबध्य नष्टच्छायारूपश् चरति
yatra brāhmaṇam āhitāgniṃ dagdhaṃ dahyamānaṃ vā paśyet tatra trirātropoṣitaḥ puṣyeṇa svayaṃmṛtasya vāsasā prasevaṃ kṛtvā citābhasmanā pūrayitvā tam ābadhya naṣṭacchāyārūpaś carati
14.3.15
ब्राह्मणस्य प्रेतकार्ये यो गौर् मार्यते तस्यास्थिमज्जचूर्णपूर्णाहिभस्त्रा पशूनाम् अन्तर्धानम्
brāhmaṇasya pretakārye yo gaur māryate tasyāsthimajjacūrṇapūrṇāhibhastrā paśūnām antardhānam
14.3.16
सर्पदष्टस्य भस्मना पूर्णा प्रचलाकभस्त्रा मृगाणाम् अन्तर्धानम्
sarpadaṣṭasya bhasmanā pūrṇā pracalākabhastrā mṛgāṇām antardhānam
14.3.17
उलूकवागुलीपुच्छपुरीषजान्वस्थिचूर्णपूर्णाहिभस्त्रा पक्षिणाम् अन्तर्धानम्
ulūkavāgulīpucchapurīṣajānvasthicūrṇapūrṇāhibhastrā pakṣiṇām antardhānam
14.3.18
इत्य् अष्टाव् अन्तर्धानयोगः // कz14.3.19अब्/ "बलिं वैरोचनं वन्दे शतमायं च शम्बरम् / कz14.3.19च्द्/ भण्डीरपाकं नरकं निकुम्भं कुम्भम् एव च // कz14.3.20अब्/ देवलं नारदं वन्दे वन्दे सावर्णिगालवम् / कz14.3.20च्द्/ एतेषाम् अनुयोगेन कृतं ते स्वापनं महत् // कz14.3.21अब्/ यथा स्वपन्त्य् अजगराः स्वपन्त्य् अपि चमूखलाः / कz14.3.21च्द्/ तथा स्वपन्तु पुरुषा ये च ग्रामे कुतूहलाः // कz14.3.22अब्/ भण्डकानां सहस्रेण रथनेमिशतेन च / कz14.3.22च्द्/ इमं गृहं प्रवेक्ष्यामि तूष्णीम् आसन्तु भाण्डकाः // कz14.3.23अब्/ नमस्कृत्वा च मनवे बद्ध्वा शुनकफेलकाः / कz14.3.23च्द्/ ये देवा देवलोकेषु मानुषेषु च ब्राह्मणाः // कz14.3.24अब्/ अध्ययनपारगाः सिद्धा ये च कौलास तापसाः / कz14.3.24च्द्/ एतेभ्यः सर्वसिद्धेभ्यः कृतं ते स्वापनं महत्
ity aṣṭāv antardhānayogaḥ // kaz14.3.19ab/ "baliṃ vairocanaṃ vande śatamāyaṃ ca śambaram / kaz14.3.19cd/ bhaṇḍīrapākaṃ narakaṃ nikumbhaṃ kumbham eva ca // kaz14.3.20ab/ devalaṃ nāradaṃ vande vande sāvarṇigālavam / kaz14.3.20cd/ eteṣām anuyogena kṛtaṃ te svāpanaṃ mahat // kaz14.3.21ab/ yathā svapanty ajagarāḥ svapanty api camūkhalāḥ / kaz14.3.21cd/ tathā svapantu puruṣā ye ca grāme kutūhalāḥ // kaz14.3.22ab/ bhaṇḍakānāṃ sahasreṇa rathanemiśatena ca / kaz14.3.22cd/ imaṃ gṛhaṃ pravekṣyāmi tūṣṇīm āsantu bhāṇḍakāḥ // kaz14.3.23ab/ namaskṛtvā ca manave baddhvā śunakaphelakāḥ / kaz14.3.23cd/ ye devā devalokeṣu mānuṣeṣu ca brāhmaṇāḥ // kaz14.3.24ab/ adhyayanapāragāḥ siddhā ye ca kaulāsa tāpasāḥ / kaz14.3.24cd/ etebhyaḥ sarvasiddhebhyaḥ kṛtaṃ te svāpanaṃ mahat
14.3.25
अतिगच्छन्ति च मय्य् अपगच्छन्तु संहताः
atigacchanti ca mayy apagacchantu saṃhatāḥ
14.3.26
अलिते, वलिते, मनवे स्वाहा
alite, valite, manave svāhā
14.3.27
एतस्य प्रयोगः
etasya prayogaḥ
14.3.28
त्रिरात्रोपोषितः कृष्णचतुर्दश्यां पुष्ययोगिन्यां श्वपाकीहस्ताद् विलखावलेखनं क्रीणीयात्
trirātropoṣitaḥ kṛṣṇacaturdaśyāṃ puṣyayoginyāṃ śvapākīhastād vilakhāvalekhanaṃ krīṇīyāt
14.3.29
तन्माषैः सह कण्डोलिकायां कृत्वासंकीर्ण आदहने निखानयेत्
tanmāṣaiḥ saha kaṇḍolikāyāṃ kṛtvāsaṃkīrṇa ādahane nikhānayet
14.3.30
द्वितीयस्यां चतुर्दश्याम् उद्धृत्य कुमार्या पेषयित्वा गुलिकाः कारयेत्
dvitīyasyāṃ caturdaśyām uddhṛtya kumāryā peṣayitvā gulikāḥ kārayet
14.3.31
तत एकां गुलिकाम् अभिमन्त्रयित्वा यत्रैतन मन्त्रेण क्षिपति तत् सर्वं प्रस्वापयति
tata ekāṃ gulikām abhimantrayitvā yatraitana mantreṇa kṣipati tat sarvaṃ prasvāpayati
14.3.32
एतेनैव कल्पेन श्वाविधः शल्यकं त्रिकालं त्रिश्वेतम् असंकीर्ण आदहने निखानयेत्
etenaiva kalpena śvāvidhaḥ śalyakaṃ trikālaṃ triśvetam asaṃkīrṇa ādahane nikhānayet
14.3.33
द्वितीयस्यां चतुर्दश्याम् उद्धृत्यादहनभस्मना सह यत्रैतेन मन्त्रेण क्षिपति तत् सर्वं प्रस्वापयति // कz14.3.34अब्/ "सुवर्णपुष्पीं ब्रह्माणीं ब्रह्माणं च कुशध्वजम् / कz14.3.34च्द्/ सर्वाश् च देवता वन्दे वन्दे सर्वांश् च तापसान् // कz14.3.35अब्/ वशं मे ब्राह्मणा यान्तु भूमिपालाश् च क्षत्रियाः / कz14.3.35च्द्/ वशं वैश्याश् च शूद्राश् च वशतां यान्तु मे सदा
dvitīyasyāṃ caturdaśyām uddhṛtyādahanabhasmanā saha yatraitena mantreṇa kṣipati tat sarvaṃ prasvāpayati // kaz14.3.34ab/ "suvarṇapuṣpīṃ brahmāṇīṃ brahmāṇaṃ ca kuśadhvajam / kaz14.3.34cd/ sarvāś ca devatā vande vande sarvāṃś ca tāpasān // kaz14.3.35ab/ vaśaṃ me brāhmaṇā yāntu bhūmipālāś ca kṣatriyāḥ / kaz14.3.35cd/ vaśaṃ vaiśyāś ca śūdrāś ca vaśatāṃ yāntu me sadā
14.3.36
स्वाहा अमिले किमिले वयुचारे प्रयोगे फक्के वयुह्वे विहाले दन्तकटके स्वाहा // कz14.3.37अब्/ सुखं स्वपन्तु शुनका ये च ग्रामे कुतूहलाः / कz14.3.37च्द्/ श्वाविधः शल्यकं चैतत् त्रिश्वेतं ब्रह्मनिर्मितम् // कz14.3.38अब्/ प्रसुप्ताः सर्वसिद्धा हि एतत् ते स्वापनं कृतम् / कz14.3.38च्द्/ यावद् ग्रामस्य सीमान्तः सूर्यस्योद्गमनाद् इति
svāhā amile kimile vayucāre prayoge phakke vayuhve vihāle dantakaṭake svāhā // kaz14.3.37ab/ sukhaṃ svapantu śunakā ye ca grāme kutūhalāḥ / kaz14.3.37cd/ śvāvidhaḥ śalyakaṃ caitat triśvetaṃ brahmanirmitam // kaz14.3.38ab/ prasuptāḥ sarvasiddhā hi etat te svāpanaṃ kṛtam / kaz14.3.38cd/ yāvad grāmasya sīmāntaḥ sūryasyodgamanād iti
14.3.39
स्वाहा"
svāhā"
14.3.40
एतस्य प्रयोगः
etasya prayogaḥ
14.3.41
श्वाविधः शल्यकानि त्रिश्वेतानि, सप्तरात्रोपोषितः कृष्णचतुर्दश्यां खादिराभिः समिधामिर्(?) अग्निम् एतेन मन्त्रेणाष्टशतसम्पातं कृत्वा मधुघृताभ्याम् अभिजुहुयात्
śvāvidhaḥ śalyakāni triśvetāni, saptarātropoṣitaḥ kṛṣṇacaturdaśyāṃ khādirābhiḥ samidhāmir(?) agnim etena mantreṇāṣṭaśatasampātaṃ kṛtvā madhughṛtābhyām abhijuhuyāt
14.3.42
तत एकम् एतेन मन्त्रेण ग्रामद्वारि गृहद्वारि वा यत्र निखन्यते तत् सर्वं प्रस्वापयति // कz14.3.43अब्/ "बलिं वैरोचनं वन्दे शतमायं च शम्बरम् / कz14.3.43च्द्/ निकुम्भं नरकं कुम्भं तन्तुकच्छं महासुरम् // कz14.3.44अब्/ अर्मालवं प्रमीलं च मण्डोलूकं घटोबलम् / कz14.3.44च्द्/ कृष्णकंसोपचारं च पौलोमीं च यशस्विनीम् // कz14.3.45अब्/ अभिमन्त्रयित्वा गृह्णामि सिद्ध्यर्थं शवशारिकाम् / कz14.3.45च्द्/ जयतु जयति च नमः शलकभूतेभ्यः स्वाहा // कz14.3.46अब्/ सुखं स्वपन्तु शुनका ये च ग्रामे कुतूहलाः / कz14.3.46च्द्/ सुखं स्वपन्तु सिद्धार्था यम् अर्थं मार्गयामहे / कz14.3.46एच्/ यावद् अस्तम् अयाद् उदयो यावद् अर्थं फलं मम
tata ekam etena mantreṇa grāmadvāri gṛhadvāri vā yatra nikhanyate tat sarvaṃ prasvāpayati // kaz14.3.43ab/ "baliṃ vairocanaṃ vande śatamāyaṃ ca śambaram / kaz14.3.43cd/ nikumbhaṃ narakaṃ kumbhaṃ tantukacchaṃ mahāsuram // kaz14.3.44ab/ armālavaṃ pramīlaṃ ca maṇḍolūkaṃ ghaṭobalam / kaz14.3.44cd/ kṛṣṇakaṃsopacāraṃ ca paulomīṃ ca yaśasvinīm // kaz14.3.45ab/ abhimantrayitvā gṛhṇāmi siddhyarthaṃ śavaśārikām / kaz14.3.45cd/ jayatu jayati ca namaḥ śalakabhūtebhyaḥ svāhā // kaz14.3.46ab/ sukhaṃ svapantu śunakā ye ca grāme kutūhalāḥ / kaz14.3.46cd/ sukhaṃ svapantu siddhārthā yam arthaṃ mārgayāmahe / kaz14.3.46ec/ yāvad astam ayād udayo yāvad arthaṃ phalaṃ mama
14.3.47
इति स्वाहा
iti svāhā
14.3.48
एतस्य प्रयोगः
etasya prayogaḥ
14.3.49
चतुर्भक्तोपवासी कृष्णचतुर्दश्याम् असंकीर्ण आदहने बलिं कृत्वैतेन मन्त्रेण शवशारिकां गृहीत्वा पौत्रीपोट्टलिकं बध्नीयात्
caturbhaktopavāsī kṛṣṇacaturdaśyām asaṃkīrṇa ādahane baliṃ kṛtvaitena mantreṇa śavaśārikāṃ gṛhītvā pautrīpoṭṭalikaṃ badhnīyāt
14.3.50
तन्मध्ये श्वाविधः शल्यकेन विद्ध्वा यत्रैतेन मन्त्रेण निखन्यते तत् सर्वं प्रस्वापयति // कz14.3.51अब्/ "उपैमि शरणं चाग्निं दैवतानि दिशो दश / कz14.3.51च्द्/ अपयान्तु च सर्वाणि वशतां यान्तु मे सदा
tanmadhye śvāvidhaḥ śalyakena viddhvā yatraitena mantreṇa nikhanyate tat sarvaṃ prasvāpayati // kaz14.3.51ab/ "upaimi śaraṇaṃ cāgniṃ daivatāni diśo daśa / kaz14.3.51cd/ apayāntu ca sarvāṇi vaśatāṃ yāntu me sadā
14.3.52
स्वाहा"
svāhā"
14.3.53
एतस्य प्रयोगः
etasya prayogaḥ
14.3.54
त्रिरात्रोपोस्षितः पुष्येण शर्करा एकविंशतिसम्पातं कृत्वा मधुघृताभ्याम् अभिजुहुयात्
trirātroposṣitaḥ puṣyeṇa śarkarā ekaviṃśatisampātaṃ kṛtvā madhughṛtābhyām abhijuhuyāt
14.3.55
ततो गन्धमाल्येन पूजयित्वा निखानयेत्
tato gandhamālyena pūjayitvā nikhānayet
14.3.56
द्वितीयेन पुष्येणोद्धृत्यैकां शर्कराम् अभिमन्त्रयित्वा कपाटम् आहन्यात्
dvitīyena puṣyeṇoddhṛtyaikāṃ śarkarām abhimantrayitvā kapāṭam āhanyāt
14.3.57
अभ्यन्तर्म् चतसृणां शर्कराणां द्वारम् अपाव्रियते
abhyantarm catasṛṇāṃ śarkarāṇāṃ dvāram apāvriyate
14.3.58
चतुर्भक्तोपवासी कृष्णचतुर्दश्यां भग्नस्य पुरुषस्यास्थ्ना ऋषभं कारयेत्, अभिमन्त्रयेच् चैतेन
caturbhaktopavāsī kṛṣṇacaturdaśyāṃ bhagnasya puruṣasyāsthnā ṛṣabhaṃ kārayet, abhimantrayec caitena
14.3.59
द्विगोयुक्तं गोयानम् आहृतं भवति
dvigoyuktaṃ goyānam āhṛtaṃ bhavati
14.3.60
ततः परमाकाशे विरामति
tataḥ paramākāśe virāmati
14.3.61
रविसगन्धः परिघमति सर्वं पृणाति
ravisagandhaḥ parighamati sarvaṃ pṛṇāti
14.3.62
"चण्डालीकुम्भीतुम्बकटुकसारौघः सनारीभगोअसि स्वाहा
"caṇḍālīkumbhītumbakaṭukasāraughaḥ sanārībhagoasi svāhā
14.3.63
तालोद्घाटनं प्रस्वापनं च
tālodghāṭanaṃ prasvāpanaṃ ca
14.3.64
त्रिरात्रोपोषितः पुष्येण शस्त्रहतस्य शूलप्रोतस्य वा पुंसः शिरःकपाले मृत्तिकायां तुवरीरावास्योदकेन सेचयेत् //(?)
trirātropoṣitaḥ puṣyeṇa śastrahatasya śūlaprotasya vā puṃsaḥ śiraḥkapāle mṛttikāyāṃ tuvarīrāvāsyodakena secayet //(?)
14.3.65
जातानां पुष्येणैव गृहीत्वा रज्जुकां वर्तयेत्
jātānāṃ puṣyeṇaiva gṛhītvā rajjukāṃ vartayet
14.3.66
ततः सज्यानां धनुषां यन्त्राणां च पुरस्ताच् छेदनं ज्याच्छेदनं करोति
tataḥ sajyānāṃ dhanuṣāṃ yantrāṇāṃ ca purastāc chedanaṃ jyācchedanaṃ karoti
14.3.67
उदकाहिभस्त्राम् उच्छ्वासमृत्तिकया स्त्रियाः पुरुषस्य वा पूरयेत्, नासिकाबन्धनं मुखग्रहश् च
udakāhibhastrām ucchvāsamṛttikayā striyāḥ puruṣasya vā pūrayet, nāsikābandhanaṃ mukhagrahaś ca
14.3.68
वराहभस्त्राम् उच्छ्वासमृत्तिकया पूरयित्वा मर्कटस्नायुनावबध्नीयात्, आनाहकारणम्
varāhabhastrām ucchvāsamṛttikayā pūrayitvā markaṭasnāyunāvabadhnīyāt, ānāhakāraṇam
14.3.69
कृष्णचतुर्दश्यां शस्त्रहताया गोः कपिलायाः पित्तेन राजवृक्षमयीम् अमित्रप्रतिमाम् अञ्ज्यात्, अन्धीकरणम्
kṛṣṇacaturdaśyāṃ śastrahatāyā goḥ kapilāyāḥ pittena rājavṛkṣamayīm amitrapratimām añjyāt, andhīkaraṇam
14.3.70
चतुर्भक्तोपवासी कृष्णचतुर्दश्यां बलिं कृत्वा शूलप्रोतस्य पुरुषस्यास्थ्ना कीलकान् कारयेत्
caturbhaktopavāsī kṛṣṇacaturdaśyāṃ baliṃ kṛtvā śūlaprotasya puruṣasyāsthnā kīlakān kārayet
14.3.71
एतेषाम् एकः पुरीषे मूत्रे वा निखात आनाहं करोति, पदेअस्यासने वा निखातः शोषेण मारयति, आपणे क्षेत्रे गृहे वा वृत्तिच्छेदं करोति
eteṣām ekaḥ purīṣe mūtre vā nikhāta ānāhaṃ karoti, padeasyāsane vā nikhātaḥ śoṣeṇa mārayati, āpaṇe kṣetre gṛhe vā vṛtticchedaṃ karoti
14.3.72
एतेनैव कल्पेन विद्युद्दग्धस्य वृक्षस्य कीलका व्याख्याताः // कz14.3.73अब्/ पुनर् नवम् अवाचीनं निम्बः काममधुश् च यः / कz14.3.73च्द्/ कपिरोम मनुष्यास्थि बद्ध्वा मृतकवाससा // कz14.3.74अब्/ निखन्यते गृहे यस्य दृष्ट्वा वा यत् पदं नयेत् / कz14.3.74च्द्/ सपुत्रदारः सधनस्त्रीन् पक्षान् नातिवर्तते // कz14.3.75अब्/ पुनर् नवम् अवाचीनं निम्बः काममधुश् च यः / कz14.3.75च्द्/ स्वयंगुप्ता मनुष्यास्थि पदे यस्य निखन्यते // कz14.3.76अब्/ द्वारे गृहस्य सेनाया ग्रामस्य नगरस्य वा / कz14.3.76च्द्/सपुत्रदारः सधनस्त्रीन् पक्षान् नातिवर्तते // कz14.3.77अब्/ अजमर्कटरोमाणि मार्जारनकुलस्य च / कz14.3.77च्द्/ ब्राह्मणानां श्वपाकानां काकोलूकस्य चाहरेत् / कz14.3.77च्द्/ एतेन विष्ठावक्षुण्णा सद्य उत्सादकारिका // कz14.3.78अब्/ प्रेतनिर्मालिका किण्वं रोमाणि नकुलस्य च / कz14.3.78च्द्/ वृश्चिकाल्य्(?).अहिकृत्तिश् च पदे यस्य निखन्यते / कz14.3.78एf/ भवत्य् अपुरुषः सद्यो यावत् तन् नापनीयते
etenaiva kalpena vidyuddagdhasya vṛkṣasya kīlakā vyākhyātāḥ // kaz14.3.73ab/ punar navam avācīnaṃ nimbaḥ kāmamadhuś ca yaḥ / kaz14.3.73cd/ kapiroma manuṣyāsthi baddhvā mṛtakavāsasā // kaz14.3.74ab/ nikhanyate gṛhe yasya dṛṣṭvā vā yat padaṃ nayet / kaz14.3.74cd/ saputradāraḥ sadhanastrīn pakṣān nātivartate // kaz14.3.75ab/ punar navam avācīnaṃ nimbaḥ kāmamadhuś ca yaḥ / kaz14.3.75cd/ svayaṃguptā manuṣyāsthi pade yasya nikhanyate // kaz14.3.76ab/ dvāre gṛhasya senāyā grāmasya nagarasya vā / kaz14.3.76cd/saputradāraḥ sadhanastrīn pakṣān nātivartate // kaz14.3.77ab/ ajamarkaṭaromāṇi mārjāranakulasya ca / kaz14.3.77cd/ brāhmaṇānāṃ śvapākānāṃ kākolūkasya cāharet / kaz14.3.77cd/ etena viṣṭhāvakṣuṇṇā sadya utsādakārikā // kaz14.3.78ab/ pretanirmālikā kiṇvaṃ romāṇi nakulasya ca / kaz14.3.78cd/ vṛścikāly(?).ahikṛttiś ca pade yasya nikhanyate / kaz14.3.78ef/ bhavaty apuruṣaḥ sadyo yāvat tan nāpanīyate
14.3.79
त्रिरात्रोपोषितः पुष्येण शस्त्रहतस्य शूलप्रोतस्य वा पुंसः शिरःकपाले मृत्तिकायां गुञ्जा आवास्योदकेन सेचयेत्
trirātropoṣitaḥ puṣyeṇa śastrahatasya śūlaprotasya vā puṃsaḥ śiraḥkapāle mṛttikāyāṃ guñjā āvāsyodakena secayet
14.3.80
जातानाम् अमावास्यायां पौर्णमास्यां वा पुष्ययोगिन्यां गुञ्जवल्लीर् ग्राहयित्वा मण्डलिकानि कारयेत्
jātānām amāvāsyāyāṃ paurṇamāsyāṃ vā puṣyayoginyāṃ guñjavallīr grāhayitvā maṇḍalikāni kārayet
14.3.81
तेष्व् अन्नपानभाजनानि न्यस्तानि न क्षीयन्ते
teṣv annapānabhājanāni nyastāni na kṣīyante
14.3.82
रात्रिप्रेक्षायां प्रवृत्तायां प्रदीपाग्निषु मृतधेनोः स्तनान् उत्कृत्य दाहयेत्
rātriprekṣāyāṃ pravṛttāyāṃ pradīpāgniṣu mṛtadhenoḥ stanān utkṛtya dāhayet
14.3.83
दग्धान् वृषमूत्रेण पेषयित्वा नवकुम्भम् अन्तर्लेपयेत्
dagdhān vṛṣamūtreṇa peṣayitvā navakumbham antarlepayet
14.3.84
तं ग्रामम् अपसव्यं परिणीय यत् तत्र न्यस्तं नवनीतम् एषां तत् सर्वम् आगच्छति
taṃ grāmam apasavyaṃ pariṇīya yat tatra nyastaṃ navanītam eṣāṃ tat sarvam āgacchati
14.3.85
कृष्णचतुर्दश्यां पुष्ययोगिन्यां शुनो लग्नकस्य योनौ कालायसीं मुद्रिकां प्रेषयेत्
kṛṣṇacaturdaśyāṃ puṣyayoginyāṃ śuno lagnakasya yonau kālāyasīṃ mudrikāṃ preṣayet
14.3.85
तां स्वयं पतितां गृह्णीयात्
tāṃ svayaṃ patitāṃ gṛhṇīyāt
14.3.87
तया वृक्षफलान्य् आकारितान्य् आगच्छन्ति // कz14.3.88अब्/ मन्त्रभैषज्यसम्युक्ता योगा मायाकृताश् च ये / कz14.3.88च्द्/ उपहन्याद् अमित्रांस् तैः स्वजनं चाभिपालयेत् //ए (स्वबलोपघातप्रतीकारह्)
tayā vṛkṣaphalāny ākāritāny āgacchanti // kaz14.3.88ab/ mantrabhaiṣajyasamyuktā yogā māyākṛtāś ca ye / kaz14.3.88cd/ upahanyād amitrāṃs taiḥ svajanaṃ cābhipālayet //e (svabalopaghātapratīkārah)
Chapter 4 — enumeration of sections and books
14.4.1
स्वपक्षे परप्रयुक्तानां दूषीविषगराणां प्रतीकारः
svapakṣe paraprayuktānāṃ dūṣīviṣagarāṇāṃ pratīkāraḥ
14.4.2
श्लेष्मातककपित्थदन्तिदन्तशठगोजिशिरीषपाटलीबलास्योनागपुनर्नवाश्वेतवारणक्वाथयुक्तम्(?) चन्दनसालावृकीलोहितयुक्तं नेजनोदकं राजोपभोग्यानां गुह्यप्रक्षालनं स्त्रीणाम्, सेनायाश् च विषप्रतीकारः
śleṣmātakakapitthadantidantaśaṭhagojiśirīṣapāṭalībalāsyonāgapunarnavāśvetavāraṇakvāthayuktam(?) candanasālāvṛkīlohitayuktaṃ nejanodakaṃ rājopabhogyānāṃ guhyaprakṣālanaṃ strīṇām, senāyāś ca viṣapratīkāraḥ
14.4.3
पृषतनकुलनीलकण्ठगोधापित्तयुक्तं महीराजीचूर्णं सिन्दुवारितवरणवारुणीतण्डुलीयकशतपर्वाग्रपिण्डीतकयोगो मदनदोषहरः
pṛṣatanakulanīlakaṇṭhagodhāpittayuktaṃ mahīrājīcūrṇaṃ sinduvāritavaraṇavāruṇītaṇḍulīyakaśataparvāgrapiṇḍītakayogo madanadoṣaharaḥ
14.4.4
सृगालविन्नामदनसिन्दुवारितवरणवारणवलीमूलकषायाणाम् अन्यतमस्य समस्तानां वा क्षीरयुक्तं पानं मदनदोषहरम्
sṛgālavinnāmadanasinduvāritavaraṇavāraṇavalīmūlakaṣāyāṇām anyatamasya samastānāṃ vā kṣīrayuktaṃ pānaṃ madanadoṣaharam
14.4.5
कैडर्यपूतितिलतैलम् उन्मादहरं नस्तःकर्म
kaiḍaryapūtitilatailam unmādaharaṃ nastaḥkarma
14.4.6
प्रियङ्गुनक्तमालयोगः कुष्ठहरः
priyaṅgunaktamālayogaḥ kuṣṭhaharaḥ
14.4.7
कुष्ठलोध्रयोगः पाकशोषघ्नः
kuṣṭhalodhrayogaḥ pākaśoṣaghnaḥ
14.4.8
कटफलद्रवन्तीविलङ्गचूर्णं नस्तःकर्म शिरोरोगहरम्
kaṭaphaladravantīvilaṅgacūrṇaṃ nastaḥkarma śirorogaharam
14.4.9
प्रियङ्गुमञ्जिष्ठातगरलाक्षारसमधुकहरिद्राक्षौद्रयोगो रज्जूदकविषप्रहारपतननिह्संज्ञानां पुनःप्रत्यानयनाय
priyaṅgumañjiṣṭhātagaralākṣārasamadhukaharidrākṣaudrayogo rajjūdakaviṣaprahārapatananihsaṃjñānāṃ punaḥpratyānayanāya
14.4.10
मनुष्याणाम् अक्षमात्रम्, गवाश्वानां द्विगुणम्, चतुर्गुणं हस्त्युष्ट्राणाम्
manuṣyāṇām akṣamātram, gavāśvānāṃ dviguṇam, caturguṇaṃ hastyuṣṭrāṇām
14.4.11
रुक्मगर्भश् चैषां मणिः सर्वविषहरः
rukmagarbhaś caiṣāṃ maṇiḥ sarvaviṣaharaḥ
14.4.12
जीवन्तीश्वेतामुष्ककपुष्पवन्दाकानाम् अक्षीवे जातस्याश्वत्थस्य मणिः सर्वविषहरः // कz14.4.13अब्/ तूर्याणां तैः प्रलिप्तानां शब्दो विषविनाशनः / कz14.4.13च्द्/ लिप्तध्वजं पताकां वा दृष्ट्वा भवति निर्विषः // कz14.4.14अब्/ एतैः कृत्वा प्रतीकारं स्वसैन्यानाम् अथात्मनः / कz14.4.14च्द्/ अमित्रेषु प्रयुञ्जीत विषधूमाम्बुदूषणान् //ए (तन्त्रयुक्तयह्)
jīvantīśvetāmuṣkakapuṣpavandākānām akṣīve jātasyāśvatthasya maṇiḥ sarvaviṣaharaḥ // kaz14.4.13ab/ tūryāṇāṃ taiḥ praliptānāṃ śabdo viṣavināśanaḥ / kaz14.4.13cd/ liptadhvajaṃ patākāṃ vā dṛṣṭvā bhavati nirviṣaḥ // kaz14.4.14ab/ etaiḥ kṛtvā pratīkāraṃ svasainyānām athātmanaḥ / kaz14.4.14cd/ amitreṣu prayuñjīta viṣadhūmāmbudūṣaṇān //e (tantrayuktayah)