104. 104. रूपसत्राध्यायः

पादौ मूलं जङ्घे च रोहिणी जानुनी तथाश्विन्यः । ऊरू च आषाढद्वयं अथ गुह्यं फल्गुनीद्वितयम् ।। १०४.०१ ।।

pādau mūlaṃ jaṅghe ca rohiṇī jānunī tathāśvinyaḥ / ūrū ca āṣāḍhadvayaṃ atha guhyaṃ phalgunīdvitayam // 104.01 //

कटिरपि च कृत्तिका पार्श्वयोश्च यमला भवन्ति भद्रपदाः । कुक्षिस्था रेवत्यो विज्ञेयं उरोऽनुराधा च ।। १०४.०२ ।।

kaṭirapi ca kṛttikā pārśvayośca yamalā bhavanti bhadrapadāḥ / kukṣisthā revatyo vijñeyaṃ uro'nurādhā ca // 104.02 //

पृष्ठं विद्धि धनिष्ठां भुजौ विशाखा स्मृतौ करौ हस्तः ।। अङ्गुल्यश्च पुनर्वसुराश्लेषासंज्ञिताश्च नखाः ।। १०४.०३ ।।

pṛṣṭhaṃ viddhi dhaniṣṭhāṃ bhujau viśākhā smṛtau karau hastaḥ // aṅgulyaśca punarvasurāśleṣāsaṃjñitāśca nakhāḥ // 104.03 //

ग्रीवा ज्येष्ठा श्रवणं श्रवणौ पुष्यो मुखं द्विजाः स्वातिः । हसितं शतभिषगथ नासिका मघा मृगशिरो नेत्रे ।। १०४.०४ ।।

grīvā jyeṣṭhā śravaṇaṃ śravaṇau puṣyo mukhaṃ dvijāḥ svātiḥ / hasitaṃ śatabhiṣagatha nāsikā maghā mṛgaśiro netre // 104.04 //

चित्रा ललाटसंस्था शिरो भरण्यः शिरोरुहाश्चऽर्द्रा । नक्षत्रपुरुषकोऽयं कर्तव्यो रूपं इच्छद्भिः ।। १०४.०५ ।।

citrā lalāṭasaṃsthā śiro bharaṇyaḥ śiroruhāśca'rdrā / nakṣatrapuruṣako'yaṃ kartavyo rūpaṃ icchadbhiḥ // 104.05 //

चैत्रस्य बहुलपक्षे ह्यष्टम्यां मूलसंयुते चन्द्रे । ह्य् उपवासः कर्तव्यो विष्णुं सम्पूज्य धिष्ण्यं च ।। १०४.०६ ।।

caitrasya bahulapakṣe hyaṣṭamyāṃ mūlasaṃyute candre / hy upavāsaḥ kartavyo viṣṇuṃ sampūjya dhiṣṇyaṃ ca // 104.06 //

दद्याद्व्रते समाप्ते घृतपूर्णं भाजनं सुवर्णयुतम् । विप्राय कालविदुषे सरत्नवस्त्रं स्वशक्त्या च ।। १०४.०७ ।।

dadyādvrate samāpte ghṛtapūrṇaṃ bhājanaṃ suvarṇayutam / viprāya kālaviduṣe saratnavastraṃ svaśaktyā ca // 104.07 //

अन्नैः क्षीरघृतौत्कटैः सह गुडैर्विप्रान्समभ्यर्चयेद् दद्यात्तेषु सुवर्णवस्त्ररजतं लावण्यं इच्छन्नरः । पादऋक्षात्प्रभृति क्रमादुपवसन्नङ्गऋक्षनामस्वपि कुर्यात्केशवपूजनं स्वविधिना धिष्ण्यस्य पूजां तथा ।। १०४.०८ ।।

annaiḥ kṣīraghṛtautkaṭaiḥ saha guḍairviprānsamabhyarcayed dadyātteṣu suvarṇavastrarajataṃ lāvaṇyaṃ icchannaraḥ / pādaṛkṣātprabhṛti kramādupavasannaṅgaṛkṣanāmasvapi kuryātkeśavapūjanaṃ svavidhinā dhiṣṇyasya pūjāṃ tathā // 104.08 //

प्रलम्बबाहुः पृथुपीनवक्षाः क्षपाकरऽस्यः सितचारुदन्तः । गजेन्द्रगामी कमलऽयताक्षः स्त्रीचित्तहारी स्मरतुल्यमूर्तिः ।। १०४.०९ ।।

pralambabāhuḥ pṛthupīnavakṣāḥ kṣapākara'syaḥ sitacārudantaḥ / gajendragāmī kamala'yatākṣaḥ strīcittahārī smaratulyamūrtiḥ // 104.09 //

शरदमलपूर्णचन्द्रद्युतिसदृशमुखी सरोजदलनेत्रा । रुचिरदशना सुकर्णा भ्रमरौदरसन्निभैः केशैः ।। १०४.१० ।।

śaradamalapūrṇacandradyutisadṛśamukhī sarojadalanetrā / ruciradaśanā sukarṇā bhramaraudarasannibhaiḥ keśaiḥ // 104.10 //

पुंस्कोकिलसमवाणी ताम्रोष्टी पद्मपत्रकरचरणा । स्तनभारानतमध्या प्रदक्षिणावर्तया नाभ्या ।। १०४.११ ।।

puṃskokilasamavāṇī tāmroṣṭī padmapatrakaracaraṇā / stanabhārānatamadhyā pradakṣiṇāvartayā nābhyā // 104.11 //

कदलीकाण्डनिभऊरुः सुश्रोणी वरकुकुन्दरा सुभगा । सुश्लिष्टाङ्गुलिपादा भवति प्रमदा मनुष्यश्च ।। १०४.१२ ।।

kadalīkāṇḍanibhaūruḥ suśroṇī varakukundarā subhagā / suśliṣṭāṅgulipādā bhavati pramadā manuṣyaśca // 104.12 //

यावन्नक्षत्रमाला विचरति गगने भूषयन्ती इह भासा तावन्नक्षत्रभूतो विचरति सह तैर्ब्रह्मणोऽह्नोऽवशेषम् । कल्पादौ चक्रवर्ती भवति हि मतिमांस्तत्क्षयाच्चापि भूयः संसारे जायमानो भवति नरपतिर्ब्राह्मणो वा धनाढ्यः ।। १०४.१३ ।।

yāvannakṣatramālā vicarati gagane bhūṣayantī iha bhāsā tāvannakṣatrabhūto vicarati saha tairbrahmaṇo'hno'vaśeṣam / kalpādau cakravartī bhavati hi matimāṃstatkṣayāccāpi bhūyaḥ saṃsāre jāyamāno bhavati narapatirbrāhmaṇo vā dhanāḍhyaḥ // 104.13 //

मृगशीर्षऽद्याः केशवनारायणमाधवाः सगोविन्दाः । विष्णुमधुसूदनऽख्यौ त्रिविक्रमो वामनश्चएव ।। १०४.१४ ।।

mṛgaśīrṣa'dyāḥ keśavanārāyaṇamādhavāḥ sagovindāḥ / viṣṇumadhusūdana'khyau trivikramo vāmanaścaeva // 104.14 //

श्रीधरनामा तस्मात्सहृषीकेशश्च पद्मनाभश्च । दामोदर इत्येते मासाः प्रोक्ता यथासंख्यं ।। १०४.१५ ।।

śrīdharanāmā tasmātsahṛṣīkeśaśca padmanābhaśca / dāmodara ityete māsāḥ proktā yathāsaṃkhyaṃ // 104.15 //

मासनाम समुपोषितो नरो द्वादशीषु विधिवत्प्रकीर्तयन् । केशवं समभिपूज्य तत्पदं याति यत्र नहि जन्मजं भयम् ।। १०४.१६ ।।

māsanāma samupoṣito naro dvādaśīṣu vidhivatprakīrtayan / keśavaṃ samabhipūjya tatpadaṃ yāti yatra nahi janmajaṃ bhayam // 104.16 //