Books / Brihat Samhita

13. 13. सप्तर्षिचाराध्यायः

13.1

सैकावलीव राजति ससितोत्पलमालिनी सहासेव । नाथवतीव च दिग्यैः कौवेरी सप्तभिर्मुनिभिः ।। १३.०१ ।।

saikāvalīva rājati sasitotpalamālinī sahāseva / nāthavatīva ca digyaiḥ kauverī saptabhirmunibhiḥ // 13.01 //

13.2

ध्रुवनायकोपदेशान्नरिनर्तीइवौत्तरा भ्रमद्भिश्च । यैश्चारं अहं तेषां कथयिष्ये वृद्धगर्गमतात् ।। १३.०२ ।।

dhruvanāyakopadeśānnarinartīivauttarā bhramadbhiśca / yaiścāraṃ ahaṃ teṣāṃ kathayiṣye vṛddhagargamatāt // 13.02 //

13.3

आसन्मघासु मुनयः शासति पृथ्वीं युधिष्ठिरे नृपतौ । षड्द्विकपञ्चद्वियुतः शककालस्तस्य राज्ञश्च ।। १३.०३ ।।

āsanmaghāsu munayaḥ śāsati pṛthvīṃ yudhiṣṭhire nṛpatau / ṣaḍdvikapañcadviyutaḥ śakakālastasya rājñaśca // 13.03 //

13.4

एकैकस्मिन्नृक्षे शतं शतं ते चरन्ति वर्षाणाम् । प्रागुदयतोऽप्यविवराद्र्जून्नयति तत्र संयुक्ताः ।। १३.०४ ।।

ekaikasminnṛkṣe śataṃ śataṃ te caranti varṣāṇām / prāgudayato'pyavivarādrjūnnayati tatra saṃyuktāḥ // 13.04 //

13.5

पूर्वे भागे भगवान्मरीचिरपरे स्थितो वसिष्ठोऽस्मात् । तस्याङ्गिरास्ततोऽत्रिस्तस्यासन्नः पुलस्त्यश्च ।। १३.०५ ।।

pūrve bhāge bhagavānmarīcirapare sthito vasiṣṭho'smāt / tasyāṅgirāstato'tristasyāsannaḥ pulastyaśca // 13.05 //

13.6

पुलहः क्रतुरिति भगानासन्ना अनुक्रमेण पूर्वाद्यात् । तत्र वसिष्ठं मुनिवरं उपाश्रितारुन्धती साध्वी ।। १३.०६ ।।

pulahaḥ kraturiti bhagānāsannā anukrameṇa pūrvādyāt / tatra vasiṣṭhaṃ munivaraṃ upāśritārundhatī sādhvī // 13.06 //

13.7

उल्काशनिधूमऽद्यैर्हता विवर्णा विरश्मयो ह्रस्वाः । हन्युः स्वं स्वं वर्गं विपुलाः स्निग्धाश्च तद्वृद्ध्यै ।। १३.०७ ।।

ulkāśanidhūma'dyairhatā vivarṇā viraśmayo hrasvāḥ / hanyuḥ svaṃ svaṃ vargaṃ vipulāḥ snigdhāśca tadvṛddhyai // 13.07 //

13.8

गन्धर्वदेवदानवमन्त्राउषधिसिद्धयक्षनागानाम् । पीडाकारो मरीचिर्ज्ञेयो विद्याधराणां च ।। १३.०८ ।।

gandharvadevadānavamantrāuṣadhisiddhayakṣanāgānām / pīḍākāro marīcirjñeyo vidyādharāṇāṃ ca // 13.08 //

13.9

शकयवनदरदपारतकाम्बोजांस्तापसान्वनोपेतान् । हन्ति वसिष्ठोऽभिहतो विवृद्धिदो रश्मिसम्पन्नः ।। १३.०९ ।।

śakayavanadaradapāratakāmbojāṃstāpasānvanopetān / hanti vasiṣṭho'bhihato vivṛddhido raśmisampannaḥ // 13.09 //

13.10

अङ्गिरसो ज्ञानयुता धीमन्तो ब्राह्मणाश्च निर्दिष्टाः । अत्रेः कान्तारभवा जलजान्यम्भोनिधिः सरितः ।। १३.१० ।।

aṅgiraso jñānayutā dhīmanto brāhmaṇāśca nirdiṣṭāḥ / atreḥ kāntārabhavā jalajānyambhonidhiḥ saritaḥ // 13.10 //

13.11

रक्षःपिशाचदानवदैत्यभुजङ्गाः स्मृताः पुलस्त्यस्य । पुलहस्य तु मूलफलं क्रतोस्तु यज्ञाः सयज्ञभृतः ।। १३.११ ।।

rakṣaḥpiśācadānavadaityabhujaṅgāḥ smṛtāḥ pulastyasya / pulahasya tu mūlaphalaṃ kratostu yajñāḥ sayajñabhṛtaḥ // 13.11 //