85. 85. शाकुनाध्यायः

यत्शक्रशुक्रवागीशकपिष्ठलगरुत्मताम् । मतेभ्यः प्राह ऋषभो भागुरेर्देवलस्य च ।। ८५.०१ ।।

yatśakraśukravāgīśakapiṣṭhalagarutmatām / matebhyaḥ prāha ṛṣabho bhāgurerdevalasya ca // 85.01 //

भारद्वाजमतं दृष्ट्वा यच्च श्रीद्रव्यवर्धनः । आवन्तिकः प्राह नृपो महाराजाधिराजकः ।। ८५.०२ ।।

bhāradvājamataṃ dṛṣṭvā yacca śrīdravyavardhanaḥ / āvantikaḥ prāha nṛpo mahārājādhirājakaḥ // 85.02 //

सप्तर्षीणां मतं यच्च संस्कृतं प्राकृतं च यत् । यानि चौक्तानि गर्गऽद्यैर्यात्राकारैश्च भूरिभिः ।। ८५.०३ ।।

saptarṣīṇāṃ mataṃ yacca saṃskṛtaṃ prākṛtaṃ ca yat / yāni cauktāni garga'dyairyātrākāraiśca bhūribhiḥ // 85.03 //

तानि दृष्ट्वा चकारैमं सर्वशाकुनसंग्रहम् । वराहमिहिरः प्रीत्या शिष्याणां ज्ञानं उत्तमम् ।। ८५.०४ ।।

tāni dṛṣṭvā cakāraimaṃ sarvaśākunasaṃgraham / varāhamihiraḥ prītyā śiṣyāṇāṃ jñānaṃ uttamam // 85.04 //

अन्यजन्मान्तरकृतं कर्म पुंसां शुभाशुभम् । यत्तस्य शकुनः पाकं निवेदयति गच्छताम् ।। ८५.०५ ।।

anyajanmāntarakṛtaṃ karma puṃsāṃ śubhāśubham / yattasya śakunaḥ pākaṃ nivedayati gacchatām // 85.05 //

ग्रामऽरण्याम्बुभूव्योमद्युनिशौभयचारिणः । रुतयातईक्षितौक्तेषु ग्राह्याः पुंस्त्रीनपुंसकाः ।। ८५.०६ ।।

grāma'raṇyāmbubhūvyomadyuniśaubhayacāriṇaḥ / rutayātaīkṣitaukteṣu grāhyāḥ puṃstrīnapuṃsakāḥ // 85.06 //

पृथग्जात्यनवस्थानादेषां व्यक्तिर्न लक्ष्यते । सामान्यलक्षणौद्देशे श्लोकावृषिकृताविमौ ।। ८५.०७ ।।

pṛthagjātyanavasthānādeṣāṃ vyaktirna lakṣyate / sāmānyalakṣaṇauddeśe ślokāvṛṣikṛtāvimau // 85.07 //

पीनौन्नतविकृष्टांसाः पृथुग्रीवाः सुवक्षसः । स्वल्पगम्भीरविरुताः पुंआंसः स्थिरविक्रमाः ।। ८५.०८ ।।

pīnaunnatavikṛṣṭāṃsāḥ pṛthugrīvāḥ suvakṣasaḥ / svalpagambhīravirutāḥ puṃāṃsaḥ sthiravikramāḥ // 85.08 //

तनुउरस्कशिरोग्रीवाः सूक्ष्मऽस्यपदविक्रमाः । प्रसक्तमृदुभाषिण्यः स्त्रियोऽतोऽन्यन्नपुंसकम् ।। ८५.०९ ।।

tanuuraskaśirogrīvāḥ sūkṣma'syapadavikramāḥ / prasaktamṛdubhāṣiṇyaḥ striyo'to'nyannapuṃsakam // 85.09 //

ग्रामारण्यप्रचारऽद्यं लोकादेवौपलक्षयेत् । संचिक्षिप्सुरहं वच्मि यात्रामात्रप्रयोजनम् ।। ८५.१० ।।

grāmāraṇyapracāra'dyaṃ lokādevaupalakṣayet / saṃcikṣipsurahaṃ vacmi yātrāmātraprayojanam // 85.10 //

पथ्यात्मानं नृपं सैन्ये पुरे चौद्दिश्य देवताम् । सार्थे प्रधानं साम्ये स्याज्जातिविद्यावयोऽधिकम् ।। ८५.११ ।।

pathyātmānaṃ nṛpaṃ sainye pure cauddiśya devatām / sārthe pradhānaṃ sāmye syājjātividyāvayo'dhikam // 85.11 //

मुक्तप्राप्तएष्यदर्कासु फलं दिक्षु तथाविधम् । ८५.१२अब् ।। अङ्गारदीप्तधूमिन्यस्ताश्च शान्तास्ततोऽपराः ।। ८५.१२ ।।

muktaprāptaeṣyadarkāsu phalaṃ dikṣu tathāvidham / 85.12ab // aṅgāradīptadhūminyastāśca śāntāstato'parāḥ // 85.12 //

तत्पञ्चमदिशां तुल्यं शुभं त्रैकाल्यं आदिशेत् । परिशेषदिशोर् वाच्यं यथासन्नं शुभाशुभम् ।। ८५.१३ ।।

tatpañcamadiśāṃ tulyaṃ śubhaṃ traikālyaṃ ādiśet / pariśeṣadiśor vācyaṃ yathāsannaṃ śubhāśubham // 85.13 //

शीघ्रं आसन्ननिम्नस्थैश्चिरादुन्नतदूरगैः । स्थानवृद्ध्युपघाताच्च तद्वद्ब्रूयात्फलं पुनः ।। ८५.१४ ।।

śīghraṃ āsannanimnasthaiścirādunnatadūragaiḥ / sthānavṛddhyupaghātācca tadvadbrūyātphalaṃ punaḥ // 85.14 //

क्षणतिथ्युडुवातार्कैर्देवदीप्तो यथोत्तरम् । क्रियादीप्तो गतिस्थानभावस्वरविचेष्टितैः ।। ८५.१५ ।।

kṣaṇatithyuḍuvātārkairdevadīpto yathottaram / kriyādīpto gatisthānabhāvasvaraviceṣṭitaiḥ // 85.15 //

दशधाएवं प्रशान्तोऽपि सौम्यस्तृणफलाशनः । मांसामेध्याशने रौद्रो विमिश्रोऽन्नाशनः स्मृतः ।। ८५.१६ ।।

daśadhāevaṃ praśānto'pi saumyastṛṇaphalāśanaḥ / māṃsāmedhyāśane raudro vimiśro'nnāśanaḥ smṛtaḥ // 85.16 //

हर्म्यप्रासादमङ्गल्यमनोज्ञस्थानसंस्थिताः । श्रेष्ठा मधुरसक्षीरफलपुष्पद्रुमेषु च ।। ८५.१७ ।।

harmyaprāsādamaṅgalyamanojñasthānasaṃsthitāḥ / śreṣṭhā madhurasakṣīraphalapuṣpadrumeṣu ca // 85.17 //

स्वकाले गिरितोयस्था बलिनो द्युनिशाचराः । क्लीबस्त्रीपुरुषा ज्ञेया बलिनः स्युर्यथोत्तरम् ।। ८५.१८ ।।

svakāle giritoyasthā balino dyuniśācarāḥ / klībastrīpuruṣā jñeyā balinaḥ syuryathottaram // 85.18 //

जवजातिबलस्थानहर्षसत्त्वस्वरान्विताः । स्वभूमावनुलोमाश्च तदूनाः स्युर्विवर्जिताः ।। ८५.१९ ।।

javajātibalasthānaharṣasattvasvarānvitāḥ / svabhūmāvanulomāśca tadūnāḥ syurvivarjitāḥ // 85.19 //

कुक्कुटैभपिरिल्यश्च शिखिवञ्जुलछिक्कराः । बलिनः सिंहनादश्च कूटपूरी च पूर्वतः ।। ८५.२० ।।

kukkuṭaibhapirilyaśca śikhivañjulachikkarāḥ / balinaḥ siṃhanādaśca kūṭapūrī ca pūrvataḥ // 85.20 //

क्रोष्टुकौलूकहारीतकाककोकऋक्षपिङ्गलाः । कपोतरुदितऽक्रन्दक्रूरशब्दाश्च याम्यतः ।। ८५.२१ ।।

kroṣṭukaulūkahārītakākakokaṛkṣapiṅgalāḥ / kapotarudita'krandakrūraśabdāśca yāmyataḥ // 85.21 //

गोशशक्रौञ्चलोमाशहंसौत्क्रोशकपिञ्जलाः । विडालौत्सववादित्रगीतहासाश्च वारुणाः ।। ८५.२२ ।।

gośaśakrauñcalomāśahaṃsautkrośakapiñjalāḥ / viḍālautsavavāditragītahāsāśca vāruṇāḥ // 85.22 //

शतपत्रकुरङ्गऽखुमृगएकशफकोकिलाः । चाषशल्यकपुण्याहघण्टाशङ्खरवा उदक् ।। ८५.२३ ।।

śatapatrakuraṅga'khumṛgaekaśaphakokilāḥ / cāṣaśalyakapuṇyāhaghaṇṭāśaṅkharavā udak // 85.23 //

न ग्राम्योऽरण्यगो ग्राह्यो नऽरण्यो ग्राम्यसंस्थितः । दिवाचरो न शर्वर्यां न च नक्तंचरो दिवा ।। ८५.२४ ।।

na grāmyo'raṇyago grāhyo na'raṇyo grāmyasaṃsthitaḥ / divācaro na śarvaryāṃ na ca naktaṃcaro divā // 85.24 //

द्वन्द्वरोगार्दितत्रस्ताः कलहऽमिषकाङ्क्षिणः आपगान्तरिता मत्ता न ग्राह्याः शकुनाः क्व चित् ।। ८५.२५ ।।

dvandvarogārditatrastāḥ kalaha'miṣakāṅkṣiṇaḥ āpagāntaritā mattā na grāhyāḥ śakunāḥ kva cit // 85.25 //

रोहिताश्वाजवालेयाः कुरङ्गउष्ट्रमृगाः शशः । निष्फलाः शिशिरे ज्ञेया वसन्ते काककोकिलौ ।। ८५.२६ ।।

rohitāśvājavāleyāḥ kuraṅgauṣṭramṛgāḥ śaśaḥ / niṣphalāḥ śiśire jñeyā vasante kākakokilau // 85.26 //

न तु भाद्रपदे ग्राह्याः सूकरश्ववृकऽदयः । शारद्यअब्जादगोक्रौञ्चाः श्रावणे हस्तिचातकौ ।। ८५.२७ ।।

na tu bhādrapade grāhyāḥ sūkaraśvavṛka'dayaḥ / śāradyaabjādagokrauñcāḥ śrāvaṇe hasticātakau // 85.27 //

व्याघ्रऋक्षवानरद्वीपिमहिषाः सबिलेशयाः । हेमन्ते निष्फला ज्ञेया बालाः सर्वे विमानुषाः ।। ८५.२८ ।।

vyāghraṛkṣavānaradvīpimahiṣāḥ sabileśayāḥ / hemante niṣphalā jñeyā bālāḥ sarve vimānuṣāḥ // 85.28 //

ऐन्द्रानलदिशोर्मध्ये त्रिभागेषु व्यवस्थिताः । कोशाध्यक्षानलाजीवितपोयुक्ताः प्रदक्षिणम् ।। ८५.२९ ।।

aindrānaladiśormadhye tribhāgeṣu vyavasthitāḥ / kośādhyakṣānalājīvitapoyuktāḥ pradakṣiṇam // 85.29 //

शिल्पी भिक्षुर्विवस्त्रा स्त्री याम्यानलदिगन्तरे । परतश्चापि मातङ्गगोपधर्मसमाश्रयाः ।। ८५.३० ।।

śilpī bhikṣurvivastrā strī yāmyānaladigantare / parataścāpi mātaṅgagopadharmasamāśrayāḥ // 85.30 //

नैरृतीवारुणीमध्ये प्रमदासूतितस्कराः । शौण्डिकः शाकुनी हिंस्रो वायव्यापश्चिमान्तरे ।। ८५.३१ ।।

nairṛtīvāruṇīmadhye pramadāsūtitaskarāḥ / śauṇḍikaḥ śākunī hiṃsro vāyavyāpaścimāntare // 85.31 //

विषघातकगोस्वामिकुहकज्ञास्ततः परम् । धनवानीक्षणीकश्च मालाकारः परं ततः ।। ८५.३२ ।।

viṣaghātakagosvāmikuhakajñāstataḥ param / dhanavānīkṣaṇīkaśca mālākāraḥ paraṃ tataḥ // 85.32 //

वैष्णवश्चरकश्चएव वाजिनां रक्षणे रतः । द्वात्रिंशदेवं भेदाः स्युः पूर्वदिग्भिः सहौदिताः ।। ८५.३३ ।।

vaiṣṇavaścarakaścaeva vājināṃ rakṣaṇe rataḥ / dvātriṃśadevaṃ bhedāḥ syuḥ pūrvadigbhiḥ sahauditāḥ // 85.33 //

राजा कुमारो नेता च दूतः श्रेष्ठी चरो द्विजः । राजाध्यक्षश् च पूर्वाद्याः क्षत्रियऽद्याश्चतुर्दिशम् ।। ८५.३४ ।।

rājā kumāro netā ca dūtaḥ śreṣṭhī caro dvijaḥ / rājādhyakṣaś ca pūrvādyāḥ kṣatriya'dyāścaturdiśam // 85.34 //

गच्छतस्तिष्ठतो वापि दिशि यस्यां व्यवस्थितः । विरौति शकुनो वाच्यस्तद्दिग्जेन समागमः ।। ८५.३५ ।।

gacchatastiṣṭhato vāpi diśi yasyāṃ vyavasthitaḥ / virauti śakuno vācyastaddigjena samāgamaḥ // 85.35 //

भिन्नभैरवदीनऽर्तपरुषक्षामजर्जराः । स्वना नैष्टाः शुभाः शान्तहृष्टप्रकृतिपूरिताः ।। ८५.३६ ।।

bhinnabhairavadīna'rtaparuṣakṣāmajarjarāḥ / svanā naiṣṭāḥ śubhāḥ śāntahṛṣṭaprakṛtipūritāḥ // 85.36 //

शिवा श्यामा रला छुच्छुः पिङ्गला गृहगोधिका । सूकरी परपुष्टा च पुन्नामानश्च वामतः ।। ८५.३७ ।।

śivā śyāmā ralā chucchuḥ piṅgalā gṛhagodhikā / sūkarī parapuṣṭā ca punnāmānaśca vāmataḥ // 85.37 //

स्त्रीसंज्ञा भासभषककपिश्रीकर्णधिक्कराः । शिखिश्रीकण्ठपिप्पीकरुरुश्येनाश्च दक्षिणाः ।। ८५.३८ ।।

strīsaṃjñā bhāsabhaṣakakapiśrīkarṇadhikkarāḥ / śikhiśrīkaṇṭhapippīkaruruśyenāśca dakṣiṇāḥ // 85.38 //

क्ष्वेडऽस्फोटितपुण्याहगीतशङ्खाम्बुनिःस्वनाः । सतूर्याध्ययनाः पुंवत्स्त्रीवदन्या गिरः शुभाः ।। ८५.३९ ।।

kṣveḍa'sphoṭitapuṇyāhagītaśaṅkhāmbuniḥsvanāḥ / satūryādhyayanāḥ puṃvatstrīvadanyā giraḥ śubhāḥ // 85.39 //

ग्रामौ मध्यमषड्जौ तु गान्धारश्चैति शोभनाः । षड्जमध्यमगान्धारा ऋषभश्च स्वरा हिताः ।। ८५.४० ।।

grāmau madhyamaṣaḍjau tu gāndhāraścaiti śobhanāḥ / ṣaḍjamadhyamagāndhārā ṛṣabhaśca svarā hitāḥ // 85.40 //

रुतकीर्तनदृष्टेषु भारद्वाजाजबर्हिणः । धन्या नकुलचाषौ च सरटः पापदोऽग्रतः ।। ८५.४१ ।।

rutakīrtanadṛṣṭeṣu bhāradvājājabarhiṇaḥ / dhanyā nakulacāṣau ca saraṭaḥ pāpado'grataḥ // 85.41 //

जाहकाहिशशक्रोडगोधानां कीर्तनं शुभम् । रुतं सन्दर्शनं नैष्टं प्रतीपं वानरऋक्षयोः ।। ८५.४२ ।।

jāhakāhiśaśakroḍagodhānāṃ kīrtanaṃ śubham / rutaṃ sandarśanaṃ naiṣṭaṃ pratīpaṃ vānaraṛkṣayoḥ // 85.42 //

ओजाः प्रदक्षिणं शस्ता मृगाः सनकुलाण्डजाः । चाषः सनकुलो वामो भृगुराहापराह्णतः ।। ८५.४३ ।।

ojāḥ pradakṣiṇaṃ śastā mṛgāḥ sanakulāṇḍajāḥ / cāṣaḥ sanakulo vāmo bhṛgurāhāparāhṇataḥ // 85.43 //

छिक्करः कूटपूरी च पिरिली चाह्नि दक्षिणाः । अपसव्याः सदा शस्ता दंष्ट्रिणः सबिलेशयाः ।। ८५.४४ ।।

chikkaraḥ kūṭapūrī ca pirilī cāhni dakṣiṇāḥ / apasavyāḥ sadā śastā daṃṣṭriṇaḥ sabileśayāḥ // 85.44 //

श्रेष्ठे हयसिते प्राच्यां शवमांसे च दक्षिणे । कन्यकादधिनी पश्चादुदग्गोविप्रसाधवः ।। ८५.४५ ।।

śreṣṭhe hayasite prācyāṃ śavamāṃse ca dakṣiṇe / kanyakādadhinī paścādudaggoviprasādhavaḥ // 85.45 //

जालश्वचरणौ नैष्टौ प्राग्याम्यौ शस्त्रघातकौ । पश्चादासवषण्ढौ च खलऽसनहलान्युदक् ।। ८५.४६ ।।

jālaśvacaraṇau naiṣṭau prāgyāmyau śastraghātakau / paścādāsavaṣaṇḍhau ca khala'sanahalānyudak // 85.46 //

कर्मसङ्गमयुद्धेषु प्रवेशे नष्टमार्गणे । यानव्यस्तगता ग्राह्या विशेषश्चात्र वक्ष्यते ।। ८५.४७ ।।

karmasaṅgamayuddheṣu praveśe naṣṭamārgaṇe / yānavyastagatā grāhyā viśeṣaścātra vakṣyate // 85.47 //

दिवा प्रस्थानवद्ग्राह्याः कुरङ्गरुरुवानराः । अह्नश्च प्रथमे भागे चाषवञ्जुलकुक्कुटाः ।। ८५.४८ ।।

divā prasthānavadgrāhyāḥ kuraṅgaruruvānarāḥ / ahnaśca prathame bhāge cāṣavañjulakukkuṭāḥ // 85.48 //

पश्चिमे शर्वरीभागे नप्तृकौलूकपिङ्गलाः । सर्व एव विपर्यस्ता ग्राह्याः सार्थेषु योषिताम् ।। ८५.४९ ।।

paścime śarvarībhāge naptṛkaulūkapiṅgalāḥ / sarva eva viparyastā grāhyāḥ sārtheṣu yoṣitām // 85.49 //

नृपसन्दर्शने ग्राह्यः प्रवेशेऽपि प्रयाणवत् । गिर्यरण्यप्रवेशेषु नदीनां चावगाहने ।। ८५.५० ।।

nṛpasandarśane grāhyaḥ praveśe'pi prayāṇavat / giryaraṇyapraveśeṣu nadīnāṃ cāvagāhane // 85.50 //

वामदक्षिणगौ शस्तौ यौ तु तावग्रपृष्ठगौ । क्रियादीप्तौ विनाशाय यातुः परिघसंज्ञितौ ।। ८५.५१च्द् ।। तावेव तु यथाभागं प्रशान्तरुतचेष्टितौ । शकुनौ शकुनद्वारसंज्ञितावर्थसिद्धये ।। ८५.५२ ।।

vāmadakṣiṇagau śastau yau tu tāvagrapṛṣṭhagau / kriyādīptau vināśāya yātuḥ parighasaṃjñitau // 85.51cd // tāveva tu yathābhāgaṃ praśāntarutaceṣṭitau / śakunau śakunadvārasaṃjñitāvarthasiddhaye // 85.52 //

के चित्तु शकुनद्वारं इच्छन्त्युभयतः स्थितैः । शकुनैरेकजातीयैः शान्तचेष्टाविराविभिः ।। ८५.५३ ।।

ke cittu śakunadvāraṃ icchantyubhayataḥ sthitaiḥ / śakunairekajātīyaiḥ śāntaceṣṭāvirāvibhiḥ // 85.53 //

विसर्जयति यद्येक एकश्च प्रतिषेधति । स विरोधोऽशुभो यातुर्ग्राह्यो यो बलवत्तरः ।। ८५.५४ ।।

visarjayati yadyeka ekaśca pratiṣedhati / sa virodho'śubho yāturgrāhyo yo balavattaraḥ // 85.54 //

पूर्वं प्रावेशिको भूत्वा पुनः प्रास्थानिको भवेत् । सुखेन सिद्धिं आचष्टे प्रवेशे तद्विपर्ययात् ।। ८५.५५ ।।

pūrvaṃ prāveśiko bhūtvā punaḥ prāsthāniko bhavet / sukhena siddhiṃ ācaṣṭe praveśe tadviparyayāt // 85.55 //

विसर्ज्य शकुनः पूर्वं स एव निरुणद्धि चेत् । प्राह यातुररेर्मृत्युं डमरं रोगं एव वा ।। ८५.५६ ।।

visarjya śakunaḥ pūrvaṃ sa eva niruṇaddhi cet / prāha yāturarermṛtyuṃ ḍamaraṃ rogaṃ eva vā // 85.56 //

अपसव्यास्तु शकुना दीप्ता भयनिवेदिनः । आरम्भे शकुनो दीप्तो वर्षान्तस्तद्भयङ्करः ।। ८५.५७ ।।

apasavyāstu śakunā dīptā bhayanivedinaḥ / ārambhe śakuno dīpto varṣāntastadbhayaṅkaraḥ // 85.57 //

तिथिवाय्वर्कभस्थानचेष्टादीप्ता यथाक्रमम् । धनसैन्यबलाङ्गैष्टकर्मणां स्युर्भयङ्कराः ।। ८५.५८ ।।

tithivāyvarkabhasthānaceṣṭādīptā yathākramam / dhanasainyabalāṅgaiṣṭakarmaṇāṃ syurbhayaṅkarāḥ // 85.58 //

जीमूतध्वनिदीप्तेषु भयं भवति मारुतात् । उभयोः सन्ध्ययोर्दीप्ताः शस्त्रौद्भवभयङ्कराः ।। ८५.५९ ।।

jīmūtadhvanidīpteṣu bhayaṃ bhavati mārutāt / ubhayoḥ sandhyayordīptāḥ śastraudbhavabhayaṅkarāḥ // 85.59 //

चितिकेशकपालेषु मृत्युबन्धवधप्रदाः । कण्टकीकाष्ठभस्मस्थाः कलहऽयासदुःखदाः ।। ८५.६० ।।

citikeśakapāleṣu mṛtyubandhavadhapradāḥ / kaṇṭakīkāṣṭhabhasmasthāḥ kalaha'yāsaduḥkhadāḥ // 85.60 //

अप्रसिद्धिं भयं वापि निःसाराश्मव्यवस्थिताः । कुर्वन्ति शकुना दीप्ताः शान्ता याप्यफलास्तु ते ।। ८५.६१ ।।

aprasiddhiṃ bhayaṃ vāpi niḥsārāśmavyavasthitāḥ / kurvanti śakunā dīptāḥ śāntā yāpyaphalāstu te // 85.61 //

असिद्धिसिद्धिदौ ज्ञेयौ निर्हारऽहारकारिणौ । स्थानाद्रुवन्व्रजेद्यात्रां शंसते त्वन्यथागमम् ।। ८५.६२ ।।

asiddhisiddhidau jñeyau nirhāra'hārakāriṇau / sthānādruvanvrajedyātrāṃ śaṃsate tvanyathāgamam // 85.62 //

कलहः स्वरदीप्तेषु स्थानदीप्तेषु विग्रहः । उच्चं आदौ स्वरं कृत्वा नीचं पश्चाच्च दोषकृत् ।। ८५.६३ ।।

kalahaḥ svaradīpteṣu sthānadīpteṣu vigrahaḥ / uccaṃ ādau svaraṃ kṛtvā nīcaṃ paścācca doṣakṛt // 85.63 //

एकस्थाने रुवन्दीप्तः सप्ताहाद्ग्रामघातकः । पुरदेशनरेन्द्राणां ऋत्वर्धायनवत्सरात् ८५.६४ ।।

ekasthāne ruvandīptaḥ saptāhādgrāmaghātakaḥ / puradeśanarendrāṇāṃ ṛtvardhāyanavatsarāt 85.64 //

सर्वे दुर्भिक्षकर्तारः स्वजातिपिशिताशिनः ।। सर्पमूषकमार्जारपृथुलोमविवर्जिताः ।। ८५.६५ ।।

sarve durbhikṣakartāraḥ svajātipiśitāśinaḥ // sarpamūṣakamārjārapṛthulomavivarjitāḥ // 85.65 //

परयोनिषु गच्छन्तो मैथुनं देशनाशनाः । अन्यत्र वेसरौत्पत्तेर्नृणां चाजातिमैथुनात् ।। ८५.६६ ।।

parayoniṣu gacchanto maithunaṃ deśanāśanāḥ / anyatra vesarautpatternṛṇāṃ cājātimaithunāt // 85.66 //

बन्धघातभयानि स्युः पादऊरूमस्तकान्तिगैः । शष्पापःपिशितान्नादैर्दोषवर्षक्षयग्रहाः ।। ८५.६७ ।।

bandhaghātabhayāni syuḥ pādaūrūmastakāntigaiḥ / śaṣpāpaḥpiśitānnādairdoṣavarṣakṣayagrahāḥ // 85.67 //

क्रूरौग्रदोषदुष्टैश्च प्रधाननृपवृत्तकैः । चिरकालेन दीप्ताद्यास्वागमो दिक्षु तन्नृणाम् ।। ८५.६८ ।।

krūraugradoṣaduṣṭaiśca pradhānanṛpavṛttakaiḥ / cirakālena dīptādyāsvāgamo dikṣu tannṛṇām // 85.68 //

सद्रव्यो बलवांश्च स्यात्सद्रव्यस्यऽगमो भवेत् । द्युतिमान्विनतप्रेक्षी सौम्यो दारुणवृत्तकृत् ।। ८५.६९ ।।

sadravyo balavāṃśca syātsadravyasya'gamo bhavet / dyutimānvinataprekṣī saumyo dāruṇavṛttakṛt // 85.69 //

विदिक्स्थः शकुनो दीप्तो वामस्थेनानुवाशितः । स्त्रियाः संग्रहणं प्राह तद्दिगाख्यातयोनितः ।। ८५.७० ।।

vidiksthaḥ śakuno dīpto vāmasthenānuvāśitaḥ / striyāḥ saṃgrahaṇaṃ prāha taddigākhyātayonitaḥ // 85.70 //

शान्तः पञ्चमदीप्तेन विरुतो विजयावहः । दिग्नरऽगमकारी वा दोषकृत्तद्विपर्यये ।। ८५.७१ ।।

śāntaḥ pañcamadīptena viruto vijayāvahaḥ / dignara'gamakārī vā doṣakṛttadviparyaye // 85.71 //

वामसव्यगतो मध्यः प्राह स्वपरयोर्भयम् । मरणं कथयन्ति एते सर्वे समविराविणः ।। ८५.७२ ।।

vāmasavyagato madhyaḥ prāha svaparayorbhayam / maraṇaṃ kathayanti ete sarve samavirāviṇaḥ // 85.72 //

वृक्षाग्रमध्यमूलेषु गजाश्वरथिकऽगमः । दीर्घाब्जमुषिताग्रेषु नरनौशिबिकाआगमः ।। ८५.७३ ।।

vṛkṣāgramadhyamūleṣu gajāśvarathika'gamaḥ / dīrghābjamuṣitāgreṣu naranauśibikāāgamaḥ // 85.73 //

शकटेनौन्नतस्थे वा छायास्थे छत्रसंयुते । एकत्रिपञ्चसप्ताहात्पूर्वऽद्यास्वन्तरासु च ।। ८५.७४ ।।

śakaṭenaunnatasthe vā chāyāsthe chatrasaṃyute / ekatripañcasaptāhātpūrva'dyāsvantarāsu ca // 85.74 //

सुरपतिहुतवहयमनिरृतिवरुणपवनैन्दुसङ्कराः क्रमशः । प्राच्याद्यानां पतयो दिशः पुमांसोऽङ्गना विदिशः ।। ८५.७५ ।।

surapatihutavahayamanirṛtivaruṇapavanaindusaṅkarāḥ kramaśaḥ / prācyādyānāṃ patayo diśaḥ pumāṃso'ṅganā vidiśaḥ // 85.75 //

तरुतालीविदलाम्बरसलिलजशरचर्मपट्टलेखाः स्युः । द्वात्रिंशत्प्रविभक्ते दिक्चक्रे तेषु कार्याणि ।। ८५.७६ ।।

tarutālīvidalāmbarasalilajaśaracarmapaṭṭalekhāḥ syuḥ / dvātriṃśatpravibhakte dikcakre teṣu kāryāṇi // 85.76 //

व्यायामशिखिनिकूजितकलहाम्भोनिगडमन्त्रगोशब्दाः । वर्णास्तु रक्तपीतककृष्णसिताः कोणगा मिश्राः ।। ८५.७७ ।।

vyāyāmaśikhinikūjitakalahāmbhonigaḍamantragośabdāḥ / varṇāstu raktapītakakṛṣṇasitāḥ koṇagā miśrāḥ // 85.77 //

चिह्नं ध्वजो दग्धं अथ श्मशानं दरी जलं पर्वतयज्ञघोषाः । एतेषु संयोगभयानि विन्द्याद् अन्यानि वा स्थानविकल्पितानि ।। ८५.७८ ।।

cihnaṃ dhvajo dagdhaṃ atha śmaśānaṃ darī jalaṃ parvatayajñaghoṣāḥ / eteṣu saṃyogabhayāni vindyād anyāni vā sthānavikalpitāni // 85.78 //

स्त्रीणां विकल्पा बृहती कुमारी व्यङ्गा विगन्धा त्वथ नीलवस्त्रा । कुस्त्री प्रदीर्घा विधवा च ताश्च संयोगचिन्ता परिवेदिकाः स्युः ।। ८५.७९ ।।

strīṇāṃ vikalpā bṛhatī kumārī vyaṅgā vigandhā tvatha nīlavastrā / kustrī pradīrghā vidhavā ca tāśca saṃyogacintā parivedikāḥ syuḥ // 85.79 //

पृच्छासु रूप्यकनकऽतुरभामिनीनां मेषाव्ययानमखगोकुलसंश्रयासु । न्यग्रोधरक्ततरुरोध्रककीचकाख्याश् चूतद्रुमाः खदिरबिल्वनगार्जुनाश्च ।। ८५.८० ।।

pṛcchāsu rūpyakanaka'turabhāminīnāṃ meṣāvyayānamakhagokulasaṃśrayāsu / nyagrodharaktatarurodhrakakīcakākhyāś cūtadrumāḥ khadirabilvanagārjunāśca // 85.80 //